Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İlknur TİMOROĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalıİmada organofosfatlı insektisitlerden Trichlorfon ve Phorate'ın in vitro genotoksik etkileri insan periferal lenfositlerinde kromozomal anormallik (KA), kardeİ kromatid deiİimi (KKD), mikronükleus (MN) ve comet testleri kullanılarak araİtırılmıİtır. Ayrıca Trichlorfon ve Phorate'ın mitotik indeks (Mİ), replikasyon indeksi (Rİ) ve nükleer bölünme indeksi (NBİ) üzerine etkileri de incelenmiİtir. Trichlorfon'un 2,34; 4,69; 9,38; 18,75 ve 37,50 μg/ml'lik konsantrasyonları ve Phorate'ın 0,25; 0,50; 1,00; 1,50 ve 2,00 μg/ml'lik konsantrasyonları kullanılmıİtır. Her iki insektisit de hemen hemen tüm uygulama sürelerinde ve konsantrasyonlarda KA frekansını doza balı olarak artırmıİtır. Trichlorfon ve Phorate KKD/hücre frekansını tüm uygulama sürelerinde (24 ve 48 saat) ve konsantrasyonlarda artırmıİtır. Trichlorfon uygulamalarındaki bu artıİ doza balıdır. Her iki insektisit de mikronükleus frekansını hemen hemen tüm konsantrasyonlarda önemli düzeyde artırmıİtır. Trichlorfon'un 48 saatlik uygulamasının en yüksek konsantrasyonunun toksik olduu gözlenmiİtir. Trichlorfon ve Phorate uygulamaları Rİ ve NBİ üzerinde önemli olmayan düİüİe neden olmuİtur. Bununla birlikte Trichlorfon mitotik indeksi 24 saatlik uygulamanın 9,38 ve 18,75 μg/ml'lik ve 48 saatlik v uygulamanın 18,75 μg/ml'lik konsantrasyonlarında istatistiksel olarak önemli İekilde düİürmüİtür. Dier insektisit Phorate ise mitotik indekste hemen hemen tüm konsantrasyonlarda önemli düİüİe sebep olmuİtur. Comet testi sonuçları her iki insektisitin de tüm uygulamalarda primer DNA hasarını artırdıını göstermiİtir. Trichlorfon comet kuyruk uzunluu ve kuyruk younluunu tüm uygulamalarda artırmıİtır. Phorate kuyruk younluunu yalnız en yüksek konsantrasyonda önemli düzeyde artırırken, kuyruk uzunluunu tüm konsantrasyonlarda anlamlı oranda artırmıİtır. Elde edilen bulgular, çalıİmada kullanılan insektisitlerin kültüre alınmıİ ve izole edilmiİ insan lenfositlerinde klastojenik, mutajenik, anöjenik ve DNA hasarını indükleyici olduunu göstermiİtir.