Dudak/ damak yarıklı hastalarda ve annelerinde meydana gelen psikososyal ve davranışsal değişimlerin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞEYMA AKÇAY GÜLŞEN

Danışman: BELMA IŞIK ASLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dudak ve/ veya damak yarıklı (DDY) bireyler beslenme güçlükleri, gelişimsel gecikmeler, anormal konuşma, dentofasiyal ve ortodontik anomaliler, işitme kayıpları ve psikososyal bozukluklar gibi pek çok problemle karşılaşmaktadırlar. Bu çalışmanın amacı, DDY' na sahip bireyler ve annelerinde meydana gelen negatif duygulanım durumlarını, anketlerle değerlendirmektir. Bu çalışma, 6-18 yaş arası DDY' na sahip olan 69 birey (32 kız, 37 erkek) ve bu bireylerin annelerinin katılımını içermektedir. DDY' lı bireyler çocuk grubu (6-12 yıl) ve ergen grubu (13-18 yıl) olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Veri toplama aracı olarak, DDY' lı bireylere; Yaşam Kalitesi Ölçeği (Kid-KINDL), Coopersmith Özsaygı Ölçeği, Çocuklar İçin Depresyon Ölçeği uygulandı. Bu bireylerin annelerine ise; SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği uygulandı. İstatistiksel değerlendirme SPSS 21 paket programı, tanımlayıcı analizler, Ki-Kare analizi, Mann-Whitney U testi ile yapıldı. DDY' lı bireylere uygulanan Coopersmith Özsaygı ölçeğinin puanlarına göre, 50 puanın altında ölçek puanlarına sahip olan DDY' lı çocuk ve ergen gruplarında, benlik saygısı düzeyinin düşük olduğu tespit edildi. DDY' lı bireyler karşılaştırıldığında ise ergen grubunun özsaygı düzeyinin çocuk grubuna kıyasla anlamlı derecede daha düşük olduğu görülmektedir. DDY' lı bireylerin annelerine uygulanan Beck Depresyon Ölçeğinin sonuçlarına göre ise, çocuk annelerinde en fazla orta düzeyde depresyon, ergen annelerinde ise hafif düzeydeki depresyon oranlarının daha fazla olduğu tespit edildi. Çocuk annelerinde ergen annelerine kıyasla Beck Depresyon Ölçeği puanlarının daha yüksek olduğu görülmektedir. DDY' lı çocuk ve ergenlerde deformitelerinden ötürü psikososyal ve davranışlar problemler meydana gelebilmektedir. DDY' lı bireylerin deformiteleri ve fonksiyonlarına yönelik tedavilerinin yanı sıra bu bireylerin psikososyal durumlarının iyileştirilmesi için psikolojik destek gerekmektedir. Bu bireylerin bakımını üstlenen anneleri, çocuklarının durumu ve bakımı hakkında multidisipliner ekip tarafından her yönüyle uygun ve iyi bir şekilde bilgilendirilmelidir. Annelerde stres ve depresyon düzeylerini azaltmak için uygun psikososyal destek verilmelidir.