Akademik Veri Yönetim Sistemi
TÜBİTAK Projesi, 1505 - Üniversite-Sanayi İşbirliği Destek Programı, 2025 - 2025
Projenin Konusu
Bu proje, dişeti gülümsemesi (excessive gingival display, gummy smile) değerlendirmesinde klinik gözleme dayalı, subjektif ve hekime bağımlı yaklaşımların yerine; standartlaştırılmış görüntüleme, ölçülebilir anatomik referanslar ve yapay zeka tabanlı analiz yöntemlerini bir araya getiren yenilikçi bir değerlendirme sistemi geliştirmeyi amaçlamaktadır. Proje kapsamında, klinik ortamda elde edilen ağız içi ve gülümseme görüntülerinden gingival görünürlüğün objektif olarak ölçülmesini sağlayan bir yapay zeka destekli analiz modeli ile bu analizlerin standart biçimde yapılmasına olanak tanıyan özgün bir ölçüm aparatı (endüstriyel tasarım) birlikte ele alınmaktadır.
Projenin Amaçları
Projenin temel amacı, gingival display değerlendirmesinde nesnel, tekrarlanabilir ve klinik olarak
anlamlı bir karar destek sistemi geliştirmektir. Bu kapsamda;
-
Gingival display
miktarının diş bazında ve bölgesel olarak otomatik ölçülmesini sağlayan bir
yapay zeka modeli geliştirmek,
-
Klinik fotoğraflar
üzerinden gingival sınırlar, diş kronları ve referans anatomik noktaların doğru
segmentasyonunu gerçekleştirmek,
-
Yapay zeka analizlerinin
doğruluğunu artırmak amacıyla standart
ölçüm mesafesi ve referans çizgileri sağlayan özgün bir ölçüm aparatı
tasarlamak,
- Geliştirilen sistemin klinik uygulanabilirliğini, güvenilirliğini ve tekrarlanabilirliğini bilimsel verilerle ortaya koymak hedeflenmektedir.
Projede Uygulanan Yöntemler
Proje prospektif olarak tasarlanmış olup, geniş örneklemli klinik görüntü verisi kullanılmıştır. Klinik fotoğraflar standart protokollerle elde edilmiş, görüntüler dişeti, diş kronu ve referans anatomik bölgeler açısından manuel olarak etiketlenmiştir. Bu veriler kullanılarak derin öğrenme tabanlı segmentasyon modelleri eğitilmiş; elde edilen çıktılar sayısal ölçümlere dönüştürülmüştür.
Ayrıca, yapay zeka analizlerinin standardizasyonunu desteklemek amacıyla ağız içine yerleştirilebilen, şeffaf, milimetrik ölçüm çizgilerine sahip ve çoklu diş aralığını referans alabilen özgün bir ölçüm aparatı tasarlanmıştır. Bu aparat, hem klinik ölçüm hatalarını azaltmayı hem de yapay zeka modellerine daha tutarlı veri sağlamayı amaçlamaktadır.
Projenin Sonuçları ve Beklenen Katkılar
Proje sonucunda, gingival display değerlendirmesinde klinik gözleme
dayalı farklılıkları minimize eden, yapay
zeka destekli objektif bir analiz sistemi geliştirilmiştir. Sistem, tanı
sürecinde standardizasyon sağlamakta, tedavi planlamasında hekime nicel veriler
sunmakta ve klinik karar destek mekanizması oluşturmaktadır.
Elde edilen bilimsel çıktılar uluslararası hakemli dergilere gönderilmiş olup
değerlendirme sürecindedir. Bununla birlikte, geliştirilen ölçüm aparatı ve
değerlendirme yaklaşımı, üniversite hak
sahipliğinde endüstriyel tasarım/patent başvurusu kapsamında ticarileşme
potansiyeline sahiptir. Proje, periodontoloji ve estetik diş hekimliği alanında
yapay zekanın klinik uygulamalara entegrasyonuna özgün ve yenilikçi bir katkı
sunmaktadır.