Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Fatma Arslan/Şaban Keskin
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Besin değeri yüksek gıdalar üretme çabası bu amaçla kullanılan bileşenlerin kalitesi üzerindeki önemi de arttırmıştır. Yüksek biyoaktiviteye sahip takviye edici gıdalardaki fenolik bileşikler belirlenerek, bunların gıda sistemlerindeki etkilerinin incelenmesi ile içeriğe yönelik üretim ve denetim devamlılığının sağlanması büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle fenolik bileşiklerin düşük derişimlerde dahi hızlı ve duyarlı bir şekilde tayin edilmesi önem arz etmektedir. Bu çalışmada, Ananasın (Ananas comosus (L.) Merr.) atık niteliğindeki taç yapraklarından gümüş nanopartiküller (AgNPs) sentezlendi, Polifenol oksidaz enzimi (PFO) Bacillus subtilis bakterisinden izole edilerek saflaştırıldı, sentezlenen A-AgNP’ler ve PFO enzimi ile toplam fenolik madde miktarı tayini için elektrokimyasal esaslı bir biyosensör sistemi geliştirildi. İlk aşamada, yeşil sentez yöntemi kullanılarak
A-AgNP’ler sentezlendi ve karakterize edildi. İkinci aşamada, PFO enzimi Bacillus subtilis bakterisinden izole edildi ve amonyum sülfat çöktürmesi, iyon değişim ve hidrofobik etkileşim kromatografisi adımları uygulanarak enzim saflaştırıldı. Poliakrilamid jel elektroforezi ile saflık kontrolü yapıldı. Saflaştırılan enzimin spesifik aktivitesi ve saflaştırma derecesi belirlendi. Üçüncü aşamada ise, saflaştırılan PFO enzimi ve
A-AgNP’ler kullanılarak fenolik bileşiklere duyarlı elektrokimyasal bir biyosensör hazırlandı. Biyosensör sisteminde, PFO enzimi A-AgNP’ler içeren karbon pasta elektrot yüzeyine glutaraldehit ile çapraz bağlanarak immobilize edildi. Tasarlanan biyosensör ile fenolik bileşiklerin tayini enzimatik tepkime sonucu oluşan o-kinon bileşiğinin oluşturduğu katodik (indirgenme) akımın ölçülmesiyle yapıldı. Tasarlanan biyosensörün pH, sıcaklık ve substrat derişimi etkisi gibi çalışma koşulları belirlendi. Biyosensörün performansını etkileyen tekrarlanabilirlik ve depolama kararlılığı etkisi incelendi. Substrat olarak kullanılan katekol tayinine, girişim yapabilecek türlerin etkileri incelendikten sonra PFO temelli biyosensör, takviye edici gıda örneklerinde fenolik madde miktarı tayininde kullanıldı.