Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Dilek Ekici
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Mobbing,
dünyada iş hayatının olduğu her yerde önemli bir sorundur. Mobbingin sıklıkla
görüldüğü sektörlerden birisi sağlık sektörü olup sağlık personellerinde ise en
çok hemşirelerde mobbing yaşanmaktadır. Türkiye'de yapılan araştırmalarda
birçok faktörle birlikte cinsiyet ve medeni durum değişkenlerinin mobbing
üzerine etkisi olan çalışmalar mevcut olup mobbinge maruz kalma oranları
değişkenlik göstermektedir. Bu nedenle araştırma, hemşirelerin cinsiyet ve
medeni durum değişkenlerinin mobbing üzerine etkisini belirlemek amacıyla
meta-analiz çalışması olarak planlanmıştır. Meta-analize dahil edilen çalışma
sayısı 21'dir. Cinsiyet değişkenine 17, medeni durum değişkenine 20 çalışma
dahil edilmiştir. Bu çalışmanın raporlamasında sistematik derleme ve
meta-analizler için kullanılan bir protokol olan "Preferred Reporting
Items for Systematic Reviews and Meta Analyses (PRISMA)" yazım rehberi
kullanılmıştır. PRISMA modelinin içerisinde yer alan madde 12' de belirtilen
çalışmaların kalitesi ile dahil edilen çalışmalar 9 puan üzerinden 8 puan
almıştır. Etki büyüklüğü hesaplamasında Fisher's Z kullanılmıştır. Çalışmalar
arasındaki heterojenliği test etmek için ise Cochran'ın Q istatistiği
kullanılmış ve sonuca göre rastgele etki modeli seçilmiştir. Met-analize dahil
edilen çalışmaların yayın yanlılığını test etmek amacıyla funnel plot
diyagramı, Begg ve Mazumdar Rank korelasyonu analizi ve Egger regresyon analizi
sonuçları kullanılmış ve dahil edilen çalışmaların yayın yanlılığı olmadığı
görülmüştür. Türkiye geneli yapılan bu çalışma da cinsiyet ile mobbing arasında
pozitif yönde çok güçlü bir etki olduğu sonucuna ulaşılmış ve kadın
hemşirelerin erkek hemşirelere göre daha fazla mobbinge maruz kaldığı
görülmüştür. Ayrıca medeni durum ile mobbing arasındaki ilişkinin de pozitif
yönde orta düzey bir etkisi olduğu görülmüş ve evli hemşirelerin bekar
hemşirelere göre daha fazla mobbinge maruz kaldığı sonucuna ulaşılmıştır.