İngilizce Yazma Becerisine Yönelik Bir İzlence Tasarımı


Öğr. Gör. Dr. NURDA KARADENİZ KAYALI

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yabancı Dil Öğretimi, Türkiye

Tez Danışmanı: Sıla Ay

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

İngilizcenin yabancı dil olarak öğretiminde yazma becerisinin geliştirilmesi yadsınamaz bir öneme sahiptir. Her öğretim programında olduğu gibi yabancı dil öğretme planlarında da kullanılacak izlence ve izlencenin niteliği konuları son derece önemli kavramlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışma kapsamında yazma becerilerinin daha etkili şekilde geliştirilmesine hizmet edecek bir izlencenin tasarlanması hedeflenmiştir. Bu bağlamda, ölçütler belirlenerek Ankara ilinde yer alan üniversitelerden Yabancı Diller Yüksekokullarında kullanılan izlencelerin görünümünü ortaya koyulmuştur. Aynı ölçütler kullanılarak Gazi Üniversitesi YDYO mevcut izlencesinin çözümlemesi yapılmıştır. Halihazırda kullanılan izlencenin öğrencilerin başarı durumuna etkisi de nicel analizler yoluyla gösterilmiştir. A1 Düzeyi yazma becerisine yönelik hazırlık programında ve fakültelerde ders veren öğretim görevlilerinin beklentilerini ve Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni (D-AOBM) kazanımları ile ilişkin görüşlerini belirlemek amacıyla öğretim görevlileri ile yarı-yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş ve betimsel çözümleme yoluyla görüşleri ortaya koyulmuştur. Görüşmeler MAXQDA nitel veri analiz programı ile çözümlenmiştir. Hazırlık programında öğrenim gören ve hazırlık programını tamamlayıp fakültelerine devam öğrencilerin de görüşlerine öğrenci görüş alma sormacası yoluyla erişilmiştir. Verilerin çözümlenmesinde hem nicel hem de nitel yöntemler kullanılmıştır. Elde edilen bulgular Ankara ilinde yer alan üniversitelerde kullanılan izlencelerin genel olarak benzerlik gösterdiğini, kullanılan kitaplar konusunda aynı eğilimin söz konusu olduğunu ortaya koymuştur. Gazi Üniversitesi YDYO’nda kullanılan izlencenin de genel duruma paralel olduğu söylenmiştir. Öğretim görevlilerinin görüşleri izlence ve kitap açısından sorun olmadığını; ancak öğrencilerin ilgisizliği, düzeylerin farklılığı ve 184 sürenin yetersizliği gibi sorunları ortaya koymuştur. İzlenceye ilişkin yapılan öneriler için yapay zekâ araçlarının yazma becerisi öğretimine dahil edilmesi konusunda fikir birliği gözlenmiştir. Bu tez çalışmasında güncel çalışmalar ve öğretim görevlisi ve öğrenci görüşleri ışığında görev- temelli bir A1 düzeyi yazma becerisi izlencesi önerilmiştir. Anahtar Sözcükler: Yabancı Dil Olarak İngilizce, İzlence Tasarımı, Yazma Becerisi Öğretimi, Yabancı Dil Öğretiminde Yapay Zekâ Araçlarının Kullanımı.