Bazı Tıbbı Bitki Ekstrelerinde Antimikrobiyal ve Anti-Biyofilm Aktivite


Arş. Gör. GÜLBEYAZ DÖKMECİ

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Temel Eczacılık Bilimleri, Türkiye

Tez Danışmanı: Berrin Özçelik

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Günümüzde antimikrobiyal direnç dünya genelinde enfeksiyon hastalıklarının tedavisinde önemli bir sorun olmaya devam etmektedir. Bu nedenle araştırmacılar farklı formülasyonlara sahip antimikrobiyal ajanlar, antiseptikler ve dezenfektanlar geliştirerek direnç sorununu çözmeye çalışmaktadırlar. Bu çalışmada, bazı tıbbi bitkisel ekstrelerin antimikrobiyal ve antibiyofilm aktiviteleri araştırılmıştır. Echium vulgare (kök), E. vulgare (toprak üstü), E. plantagineum (kök), E. plantagineum (toprak üstü), E. orientale (kök), E. orientale (toprak üstü), Phytolacca americana (yaprak) ve P. americana (meyve)’nın metanol ekstrelerinin; Staphylococcus aureus, Streptococcus mutans, Bacillus subtilis, Enterococcus faecalis, Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, Klebsiella pneumoniae, Acinetobacter baumannii, Candida albicans, C. parapsilosis, C. krusei, Trycophyton rubrum, Epidermophyton floccosum, ve Microsporum gypseum üzerindeki antibakteriyel, antifungal ve antidermatofit aktiviteleri mikrodilüsyon yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bakterisit/ fungusit ve bakteriostatik/ fungustatik konsantrasyonların belirlenmesi amacıyla MİK ve üstü dilüsyonlarında katı besiyerine ekim yapılarak değerlendirilmiş ve kolorimetrik mikrodilüsyon yöntemiyle kantitatif inhibisyon konsantrasyonları (IC50) 600-690 nm absorbansta ELIZA mikropleyt okuyucuda ölçüm yapılmıştır. Ampisilin, gentamisin, levofloksasin, flukonazol, ketokonazol, terbinafin, grizeofulvin ve itrakonazol kontrol ajanı olarak kullanılmıştır. Tüm ekstreler, test edilen mikroorganizmalara karşı MİK; 32-256 μg/mL aralığında aktivite göstermiştir. Resazurin kolorimetrik mikrodilüsyon yönteminde IC50; 14-72 μg/mL aralığında inhibisyon değerleri göstermiştir. Tüm ekstreler MİK; ≥512/- ‘da minimum bakteristatik/-sidal (MBS/MBC; μg/mL) ve fungistatik/-sidal (MFS/-MFC) aktivite göstermiştir,