Oral Alerji Sendromu (Polen-Gıda Alerjisi Sendromu)


Pamukçu U., Sarıkaya H.

Güncel Bilgiler Işığında Sistemik Durumların Oral Belirtilerini Keşfetmek, Prof. Dr. Cemile Özlem ÜÇOK, Editör, Turkiye Klinikleri, Ankara, ss.13-19, 2026

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
  • Basım Tarihi: 2026
  • Yayınevi: Turkiye Klinikleri
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.13-19
  • Editörler: Prof. Dr. Cemile Özlem ÜÇOK, Editör
  • Gazi Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Polen-gıda alerjisi sendromu (PGAS), diğer adıyla oral alerji sendromu (OAS), huş ağacı, ambrosia

ve çimen gibi polenlere duyarlı bireyleri etkileyen yaygın bir durumdur. Bu sendrom, polen alerjenleri

ile çeşitli meyve, sebze ve kuruyemişlerde bulunan yapısal olarak benzer proteinler arasındaki

immünolojik çapraz reaksiyondan kaynaklanır. Prevalansı, coğrafi değişkenlik nedeniyle kesin olarak belirlenemese

de genel nüfusun %5-8’ini ve polen duyarlılığı olan bireylerin ise %50-70’ini etkilediği tahmin

edilmektedir. PGAS’ın patogenezi, polenlere bağlı solunum alerjisi ile polenlerde ve bitki kaynaklı

besin proteinlerinde yer alan homolog epitoplar arasındaki çapraz reaksiyon ile bağlantılıdır (Sınıf II

besin alerjisi). Genellikle hafif orofarenks semptomlarıyla ortaya çıksa da, bazen şiddetli alerjik reaksiyonlara

yol açabilir. Tedavi stratejileri öncelikle semptom yönetimine ve tetikleyici gıdalardan kaçınmaya

odaklanmaktadır.

Pollen-food allergy syndrome (PFAS), also known as oral allergy syndrome (OAS), is a

common condition affecting individuals sensitive to pollens such as birch, ambrosia, and grass. This

syndrome results from immunological cross-reaction between pollen allergens and structurally similar

proteins found in various fruits, vegetables, and nuts. While its prevalence cannot be precisely determined

due to geographical variability, it is estimated to affect 5-8% of the general population and 50-70%

of individuals with pollen sensitivity. The pathogenesis of PFAS is linked to pollen-induced respiratory

allergy and cross-reaction between homologous epitopes found in pollens and plant-derived food proteins

(Class II food allergy). Although it usually presents with mild oropharyngeal symptoms, it can sometimes

lead to severe allergic reactions. Treatment strategies primarily focus on symptom management and

avoidance of trigger foods.