Bölüm 15: Endüstri Mirası Yapıda Dönüşüm, Cibali Tütün ve Sigara Fabrikasında Gözlemsel Çalışma


Creative Commons License

Dinç Kalaycı P. , Kılıç E.

Mimarlık Planlama ve Tasarım Alanında Teori ve Araştırmalar II, Doç.Dr. Sibel Demirarslan, Editör, Gece Kitaplığı, Ankara, ss.297-322, 2020

  • Basım Tarihi: 2020
  • Yayınevi: Gece Kitaplığı
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.297-322
  • Editörler: Doç.Dr. Sibel Demirarslan, Editör

Özet

Çalışmada; 1900’lü yıllara kadar tütün ve sigara fabrikası olarak kullanılan ve 1990’lı yılların sonunda yeniden işlevlendirilerek 2002 yılında Kadir Has Üniversitesi olarak kullanıma açılan ‘Cibali Tütün ve Sigara Fabrikası’ örneği seçilmiştir. Bu yapı ve çevresi; konumu itibariyle önemli bir endüstri mirası yapısı olması, sahip olduğu tarihsel ve kültürel değerlerle toplumsal bellek ve kent belleğinde önemli bir yer etmesinin yanında; geçmişte fabrika çalışanlarının yaşadığı farklı kültürlerden toplulukları barındırmasından dolayı kültürel çeşitliliğe sahip bir bölge iken, yeni işleviyle kullanıcı profilini öğrencilerin oluşturduğu bir bölge haline gelmiştir. Bu kapsamda günümüzde eğitim kurumu olarak kullanılan bu tarihi yapının bir endüstri mirası olarak değerini anlamak adına, ‘işlev, strüktür, malzeme, makineler ve cephe’ detayları üzerinden yapı içinde belirlenen özellikteki mekânlar değerlendirilmiş, mekânların tarihsellik (tarihi, tarihi sınırlı ve tarihe öykünen) sınıflandırması yapılmıştır. Bu doğrultuda mekânların geçmiş kullanımı ve geçirdiği restorasyon ile mevcut mekânsal organizasyon üzerinden incelemeler yapılmış ve kullanıcı görüşlerine başvurulmuştur. “Yapıya en az müdahale” hedefiyle yola çıkılan bu restorasyon çalışmasında, dönüşüm geçiren yapının mekânlarında tarihsel ve kültürel sürdürülebilirliği sağlamak adına yapılan müdahaleler incelenmiş, bu incelemeler doğrultusunda çıkarılan sonuçların yeniden işlevlendirilmesi düşünülen endüstri mirası yapılarda yapılacak olan çalışmalara yol göstermesi hedeflenmiştir.