2018 ve 2024 Sosyal Bilgiler Öğretim Programlarının Yer Temelli Eğitim Bağlamında İncelenmesi
Anadolu Kültürel Araştırmalar Dergisi, cilt.10, sa.2, ss.743-762, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 10 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.63556/ankad.v10i2.367
- Dergi Adı: Anadolu Kültürel Araştırmalar Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.743-762
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Gazi Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
“Dünyayı unutma”nın panzehiri olarak görülen yer temelli eğitim (YTE) bireyin içinde bulunduğu toplumun ve çevrenin eğitime dâhil edilmesi esasına dayanan bir eğitim yaklaşımıdır. YTE yaklaşımı yakın çevrenin tarihi, kültürel, doğal vb. özelliklerinin öğrenilmesini amaçlamaktadır. YTE yaklaşımıyla öğrencilere kazandırılması hedeflenen davranışlar/beceriler ile sosyal bilgiler dersiyle öğrencilere kazandırılması hedeflenenler birbiriyle benzerlik gösterdiğinden YTE yaklaşımının sosyal bilgiler dersinde kullanımının uygun olduğu düşünülmektedir. Bu nedenle 2018 ve 2024 sosyal bilgiler öğretim programlarında YTE’ye yer verilme durumunun ve iki programı karşılaştırmalı olarak incelenmesi hedeflenmiştir. Araştırma betimsel araştırma yaklaşımına dayalı olarak yapılandırılmıştır. Araştırmanın veri kaynağını 2018 ve 2024 programları oluşturmaktadır. Araştırmada veriler doküman analizi yöntemi ile toplanmış olup 2018 ve 2024 öğretim programlarındaki kazanımlar/öğrenme çıktıları incelenmiş ve bunların YTE ile ilişkili olup olmadığı belirlenerek bu öğretim programlarında YTE yaklaşımına yer verilme durumları karşılaştırılmıştır. Verileri analiz ederken betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırma 2018 programındaki kazanımların 2024 programındaki öğrenme çıktılarına göre YTE ile daha fazla ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda sosyal bilgiler dersi kapsamında YTE’ye daha sık yer verilmesi, okul dışı öğrenme faaliyetlerinin düzenlenmesi önerilerinde bulunulabilir.
Place-based education (PBE), which is seen as an antidote to “forgetting the world”, is an educational approach based on the idea of incorporating the society and environment in which an individual lives into education. The PBE approach aims to learn the historical, cultural, natural, etc. features of the immediate environment. Since the behaviours/skills aimed to be provided to students with the PBE approach and the behaviours that are aimed to be provided to students with the social studies course are similar to each other, it is thought that the use of the PBE approach in the social studies course is appropriate. Based on this idea, in this research is aimed to examine the inclusion of the place-based education approach in the 2018 and 2024 curriculums and to examine the two programmes comparatively. The research is structured based on the descriptive research approach as a qualitative research. The data source of the research is the 2018 and 2024 curriculum. Document analysis was used as the data collection method and descriptive analysis method was used to analyse the data. The learning outcomes in the 2018 and 2024 curriculums were examined and the inclusion of the PBE approach in these curriculums was compared. The research results showed that the outcomes in the 2018 programme were more related to PBE. According to the results of the research, it can be recommended that PBE should be included more in the social studies course, out-of-school learning activities should be organised.