7. ULUSLARARASI 8. ULUSAL ONKOLOJİ HEMŞİRELİĞİ KONGRESİ, Ankara, Türkiye, 26 - 28 Kasım 2025, ss.91, (Özet Bildiri)
Giriş ve Amaç: Kadınların serviks kanseri konusunda farkındalık düzeyleri ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi; hem kadınların bireysel sağlık davranışlarının anlaşılması hem de toplum temelli önleyici sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı kadınların serviks kanseri konusunda farkındalık düzeyleri ve etkileyen faktörlerin belirlenmesidir. Yöntem: Tanımlayıcı bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini 18 yaş üzeri, okur-yazar olan, sosyal medya kullanabilen 155 kadın oluşturmuştur. Etik komisyon izni alındıktan sonra araştırma verileri 26 Eylül 2025-25 Ekim 2025 tarihleri arasında sosyal medya platformlarından (Facebook®, Instagram®, Twitter® vb.) Google Formlar® üzerinden oluşturulan çevrimiçi anket yardımıyla Tanıtıcı Bilgi Formu ve Serviks (Rahim Ağzı) Kanseri Farkındalık Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan kadınların yaş ortalaması 30.22±11.54’tür. Katılımcıların %76.8’i üniversite ve üzeri düzeyde eğitim seviyesine sahip, %54.8’i evlidir ve %92.3’ünün ilk cinse ilişki yaşı 18 yaş üzeridir. Katılımcıların %56.1’i düzenli cinsel yaşamı olduğunu, %7.1’i ailesinde serviks kanseri öyküsü olduğunu, %59.4’ü serviks kanseri hakkında bilgisinin olmadığını ve %91.6’sı Human Papilloma Virus (HPV) aşısı yaptırmadığını belirtmektedir. Katılımcıların ölçekten aldıkları toplam puan ortalaması 26.31±5.59; HPV Bilgisi alt boyutu puan ortalaması 9.27±2.91; Smear Testi alt boyut puan ortalaması 8.70±2.43 ve Serviks Kanseri Risk Bilgisi alt boyut puan ortalaması 8.34±1.99 olarak belirlenmiştir. Çalışmamızda düzenli cinsel yaşamı olan ve serviks kanseri hakkında bilgi alan katılımcıların Serviks Kanseri Farkındalık Ölçeği toplam puan ortalamasının anlamlı olarak daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Çalışma durumu, eğitim düzeyi, medeni durum, kendi kendine vulva muayenesi, düzenli pap smear yaptırma, ilk cinsel ilişki yaşı, gebelik önleyici yöntem kullanımı, sigara ve alkol kullanımı, menopoz döneminde olma, ailede serviks kanseri öyküsü, HPV aşısı yaptırma durumu ve jinekolojik hastalığa sahip olma durumu ile Serviks Kanseri Farkındalık Ölçeği toplam puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir (p>0.05). Sonuç: Çalışma sonuçlarımız serviks kanseri hakkında bilgi sahibi ve düzenli cinsel yaşama sahip olmanın serviks kanserine ilişkin farkındalığı artırdığını göstermektedir. Hemşireler, kadınlara yönelik serviks kanseri, HPV enfeksiyonu ve korunma yöntemleri hakkında farkındalığı artıracak düzenli eğitim ve danışmanlık programları planlamalı; kadınları tarama programlarına yönlendirmelidirler.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik; insan papilloma virüs aşısı; jinekolojik kanser; serviks kanseri.
Introduction and Aim: Determining women's awareness levels about cervical cancer and the factors influencing them is of crucial importance both for understanding women's individual health behaviours and for strengthening community-based preventive health services. This study aims to determine women's awareness levels about cervical cancer and the factors affecting them. Method: This is a descriptive study. The sample consisted of 155 women aged 18 and over who were literate and used social media. After obtaining ethical committee approval, research data were collected between September 26, 2025, and October 25, 2025, via an online survey created using Google Forms® on social media platforms (Facebook®, Instagram®, Twitter®, etc.), utilizing the Descriptive Information Form and the Cervical Cancer Awareness Scale. Results: The mean age of the women participating in the study was 30.22±11.54. 76.8% of participants had a university education or higher, 54.8% were married, and 92.3% had their first sexual intercourse at the age of 18 or older. 56.1% of participants reported having a regularly active sex life, 7.1% reported a family history of cervical cancer, 59.4% reported having no knowledge about cervical cancer, and 91.6% reported not having received the HPV vaccine. The mean total score obtained by participants on the scale was 26.31±5.59; the mean score for the HPV Knowledge subscale was 9.27±2.91; the mean score for the Smear Test subscale was 8.70±2.43; and the mean score for the Cervical Cancer Risk Knowledge subscale was 8.34±1.99. Our study found that participants who had a regularly active sex life and received information about cervical cancer had a significantly higher mean total score on the Cervical Cancer Awareness Scale (p<0.05). Employment status, educational level, marital status, selfexamination of the vulva, regular Pap smear testing, age at first sexual intercourse, use of contraception, smoking and alcohol consumption, being in menopause, family history of cervical cancer, HPV vaccination status, and having a gynaecological disease were not statistically significantly associated with the mean total score on the Cervical Cancer Awareness Scale (p>0.05). Conclusion: Our findings indicate that being informed about cervical cancer and having a regularly active sexual life increases awareness of cervical cancer. Nurses should plan regular education and counselling programmes to increase awareness among women about cervical cancer, HPV infection, and prevention methods; they should also refer women to screening programmes.
Keywords: Nursing; human papillomavirus vaccine; gynaecological cancer; cervical cancer.