İlköğretim 8 Sınıf Öğrencilerinin Karikatürler Aracılığıyla Çevre Sorunlarına İlişkin algıları


Creative Commons License

Seçgin F., Gamze Y., Çetin T.

ICONTE International Conference on New Trends in Education and Their Implications, Antalya, Turkey, 11 - 13 November 2010, pp.391-398

  • Publication Type: Conference Paper / Full Text
  • City: Antalya
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.391-398

Abstract

Eğitimde karikatür kullanılmasının önemini vurgulayan bu çalışmada, sosyal bilgiler ile

fen ve teknoloji eğitimi programlarını yakından ilgilendiren çevre konusunda,

ilköğretim öğrencilerinin zihinsel yapılarındaki kavramlar ve çevre sorunlarını algılayış

biçimleri karikatürler aracılığı ile tespit edilmeye çalışılmıştır. Çalışmamız, Ankara ve

Tokat ilinde 2009–2010 eğitim öğretim yılında 8. sınıfta öğrenim gören toplam 100

öğrencinin katılımı ile gerçekleşmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak, küresel

ısınma, ozon tabakası, toprak kirliliği, ışık kirliliği, ses kirliliği, su kirliliği, hava kirliliği,

orman tahribatı ve nesli tükenen hayvanlar gibi çevre sorunlarına ait, resim öğretmeni

tarafından çizilmiş 9 adet karikatürün yer aldığı form kullanılmıştır. Öğrencilerden, bu

formda yer alan karikatürleri inceleyip, altlarında yer alan boşluklara karikatürlerle ilgili

yorumlarını yazmaları istenmiştir. Bu süreçte öğrencilerin karikatürlerde yer alan çevre

sorunlarını zihinlerinde hangi kavramlarla ilişkilendirdiklerini ortaya çıkartmak ve bu

sayede çevre ile ilgili kavram yanılgıları ya da eksik öğrenme nedenlerini tespit etmek

amaçlanmıştır. Yapılan içerik analizi sonucunda öğrencilerin çevre sorunlarına ilişkin

karikatür yorumlarında yer alan kavramların kullanılma sıklığı incelenmiş; bu

karikatürlerde en çok küresel ısınma, kirlilik, kuraklık, doğal denge, duyarsızlık,

bilinçsizlik, insan gibi kavramların tekrarlandığı gözlenmiştir. Her bir karikatürün

ilişkilendirildiği kavramlar ve tekrarlanma sıklıkları incelenerek öğrencilerin çevre ile

ilgili kavram yanılgıları ya da eksik öğrenmeleri ortaya konulmuştur.