Amaç: Bu çalışmanın amacı sistemik skleroz (SSc) hastalarında uyarılmamış tüm tükürük akış hızının (UWSFR) değerlendirilmesi, hiposalivasyonun ağız yetersizliği üzerine etkisini ve Sjögren sendromu (SS) ve SSc ilişkili antikorlar ile azalmış tükürük miktarı arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir. Yöntem: Bu kesitsel çalışmaya Amerikan Romatoloji Cemiyeti/Avrupa Romatizma Birliği 2013 SSc kriterlerini karşılayan hastalar dahil edildi. Sialometrik değerlendirmede UWSFR kullanıldı. Hastalığın ağız ilişkili etkilerini değerlendirmek için SSc ağız engeli (MHISS) skalası kullanıldı. Bulgular: Çalışmaya yetmiş iki SSc hastası (%91,7’si kadın) dahil edildi. Hastaların ortalama yaşı 52,2±13 yıldı ve %65,3’ü sınırlı kutanöz SSc (lcSSc) hastasıydı. Hastaların %44’ünde kserostomi semptomu mevcutken; azalmış UWSFR (≤0,1 mL/dk) hastaların %39’unda saptandı. Hastalık alt tiplerine göre hastalar karşılaştırıldığında, kserostomi ve hiposalivasyon görülme sıklığı açısından anlamlı bir fark saptanmadı. Hiposalivasyonu olan ve olmayan hastalar karşılaştırıldığında, SSc ilişkili klinik özellikler, hastalık ciddiyeti ve sağlık yetersizlikleri benzerdi. Tükürük akım hızı azalmış hastalarda normal tükürük akış hızı olan hastalara göre anlamlı derecede MHISS toplam ve MHISS alt ölçek 2’nin puanları yüksekti (p=0,04 ve p=0,01, sırasıyla). SSc hastalarında düşük tükürük üretimi ile disfaji, [risk oranı (RO): 2,86, %95 güven aralığı (GA): 1,01-8,13; p=0,045)], anti-Ro60/SSA antikoru (RO: 3,7, %95 GA: 1,08- 12,55; p=0,036), kseroftalmi (RO: 4,3, %95 GA: 1,56-11,77; p=0,005), Schirmer’s testi pozitifliği (RO: 20,7, %95 GA: 6,02-71,08; p<0,001), MHISS toplam ölçek puanında (RO: 1,05, %95 GA: 1,00-1,09; p=0,043), ve MHISS alt ölçek 2 puanında artış (RO: 1,13, %95 GA: 1,02-1,24; p=0,02) arasında ilişki saptanmıştır. Sonuç: SSc’de hiposalivasyon ve kserostomi sık rastlanmaktadır. Hiposalivasyonu olan hastalarda artmış ağız yetersizliği mevcuttur. Anti- Ro60/SSA antikoru, disfaji, kseroftalmi (subjektif semptom veya tanısal Schirmer’s testi), MHISS toplam ve alt ölçek 2’nin artan puanları SSc hastalarında hiposalivasyon için risk faktörleridir.
Objective: This study aimed to evaluate the reduction in salivary flow rate (SFR) and the effect of hyposalivation on mouth disability of SSc patients and to the relationship between Sjogren’s syndrome (SS) related, SSc-related autoantibodies and hyposalivation in SSc patients Methods: SSc patients who fulfilled American College of Rheumatology/European Alliance of Associations for Rheumatology 2013 criteria of SSc, were included in this cross-sectional study. Unstimulated whole SFR (UWSFR) was performed for the sialometric assessment. The mouth handicap in SSc (MHISS) scale was used for the evaluation of mouth disability. Results: Seventy-two SSc patients (91.7% female) were included in the study. The mean age of patients was 52.2±13 years with 65.3% limited cutaneous SSc (lcSSc). Subjective xerostomia was presented in 44% of patients and reduced UWSFR ( ≤0.1 mL/min) was detected in 39% of patients. A significant difference was not displayed in terms of the presence of xerostomia and hyposalivation between lcSSc and diffuse cutaneous SSc (dcSSc) patients. Patients with hyposalivation had significantly higher MHISS total and subscale 2 scores compared to patients with normal SFR (p=0.04 and p=0.01, respectively). Decreased saliva production was related to the presence of dysphagia [odds ratio (OR): 2.86, 95% confidence interval (CI): 1.01-8.13; p=0.045], anti- Ro60/SSA autoantibody (OR: 3.7, 95% CI: 1.08-12.55; p=0.036), xerophthalmia symptom (OR: 4.3, 95% CI: 1.56-11.77; p=0.005), positive Schirmer’s test (OR: 20.7, 95% CI: 6.02-71.08; p<0.001), higher MHISS total (OR: 1.05, 95% CI: 1.00-1.09; p=0.043), and higher MHISS domain 2 scores (OR: 1.13, 95% CI: 1.02-1.24; p=0.02). Conclusion: Hyposalivation and xerostomia are commonly observed in SSc. Patients with hyposalivation had significantly higher mouth disability. The risk factors for hyposalivation in SSc were the presence of anti-Ro60/SSA autoantibody, dysphagia, subjective and objective xerophthalmia, higher MHISS total, and higher MHISS domain 2 scores
