Ankilozan spondilitli hastalarda hastalık aktivitesinin uyku bozukluklarına etkisi


Karataş A., Turgay T. M., Kucuksahin O.

Ulusal Romatoloji Dergisi, cilt.17, sa.2, ss.92-101, 2025 (Scopus, TRDizin) identifier identifier

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 17 Sayı: 2
  • Basım Tarihi: 2025
  • Doi Numarası: 10.4274/raed.galenos.2025.63935
  • Dergi Adı: Ulusal Romatoloji Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: Scopus, TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.92-101
  • Gazi Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Amaç: Ankilozan spondilit tanısı almış hastalarda uyku bozuklukları sıklıkla bel ağrısı, depresyon, kronik hastalıklar ve anksiyete ile ilişkilidir. Bu çalışma, uyku kalitesi ile hastalık aktivitesi ve fonksiyonel skorlar arasındaki korelasyonları analiz etmeyi amaçlamıştır. Yöntem: Bu çalışmada, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Romatoloji Polikliniği’ne başvuran 143 ankilozan spondilit hastası ve 143 sağlıklı gönüllüye Pittsburgh uyku kalitesi indeksi (PUKİ) uygulanmıştır. Hastalık aktivitesi Bath ankilozan spondilit hastalık aktivite indeksi (BASDAI) ile, fonksiyonel durum Bath ankilozan spondilit fonksiyonel indeksi (BASFI) ile değerlendirilmiş; C-reaktif protein düzeyleri hasta dosyalarından elde edilmiştir. Bulgular: Yaş ve cinsiyet açısından hasta ve kontrol grupları arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Ancak, kontrol grubu; öznel uyku kalitesi, uykuya dalma süresi, uyku bozukluğu, gündüz işlevselliği ve toplam PUKİ skorları açısından anlamlı derecede daha iyi sonuçlar göstermiştir. Hasta grubunda PUKİ skorları ile BASDAI, BASFI ve C-reaktif protein düzeyleri arasında anlamlı pozitif korelasyon saptanmıştır. Bu durum, artan hastalık aktivitesi, azalan fonksiyonel kapasite ve yükselen enflamasyonun kötüleşmiş uyku kalitesi ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Sonuç: Elde edilen veriler, uyku bozukluklarının hastalık aktivitesi ve diğer klinik parametrelerle doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Özellikle, anti-tümör nekroz faktörü tedavisi alan hastalarda uyku bozukluklarının daha düşük oranda görüldüğü gözlemlenmiştir.
Objective: Sleep disorders in patients diagnosed with ankylosing spondylitis are frequently associated with back pain, depression, chronic disease, and anxiety. This study analyzed the correlations between sleep quality, disease activity, and functional scores. Methods: This study used the Pittsburgh sleep quality index (PSQI) with 143 patients and 143 healthy volunteers who visited the Rheumatology Clinic of the Faculty of Medicine at Ankara University. The Bath ankylosing spondylitis disease activity index (BASDAI) scores, Bath ankylosing spondylitis functional index (BASFI) functional scores, and C-reactive protein biochemical parameters were extracted from the patients’ records. Results: There were no significant differences between the groups in terms of age or sex. However, the control group showed significantly better outcomes in subjective sleep quality, sleep latency, sleep disturbances, daytime functioning, and total PSQI scores. In the patient group, a significant positive correlation was observed between PSQI scores and BASDAI, BASFI demonstrating that poorer sleep quality was associated with increased disease activity, reduced functional status, and elevated inflammation. Conclusion: The data indicated a direct correlation between sleep disorders, disease activity, and other parameters. Notably, sleep disorders are less prevalent among patients receiving treatment with anti-tumor necrosis factor antibodies.