Türkiye’de "Çocuklarla Felsefe" Alanında Lisansüstü Tezlerin Eğilimleri: 2008-2024 Betimsel Bir İnceleme

Öz B., Dirican R.

Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.17, sa.33, ss.947-972, 2025 (TRDizin)

Özet

Bu araştırmanın amacı Türkiye’de “Çocuklarla Felsefe” alanında yapılan lisansüstü tezleri incelemektir. 2008-2024 yılları arasında YÖK Tez Merkezinde yer alan 84 tez, betimsel içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Tezlerin yayın yılı, türü, üniversitesi, ana bilim dalı, bilim dalı, anahtar kelimeleri, konusu, yöntemi ve örneklem özellikleri incelenmiştir. Bulgular, “Çocuklarla Felsefe” üzerine yapılan çalışmaların son üç yılda hızla arttığını göstermektedir. Tezlerin çoğu yüksek lisans düzeyindedir ve Temel Eğitim ile Eğitim Bilimleri ana bilim dallarında yoğunlaşmıştır. Anahtar kelime olarak en çok “Çocuklar İçin Felsefe” kullanılmıştır. Araştırma, alanda yapılan çalışmaların sistematik bir profilini sunarak, gelecekteki çalışmalara rehberlik etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, “Çocuklarla Felsefe” eğitiminin Türkiye’deki akademik yansımalarının eğitim programlarına yansıtılması, öğretmen eğitimine katkıları ve felsefi düşünme becerilerinin geliştirilmesine yönelik olası etkileri hakkında çıkarımlar yapılabilecektir. Bu kapsamda çalışma, felsefe eğitiminin okul öncesinden üniversiteye kadar tüm kademelerde uygulanabilirliğine ışık tutmakta ve alanda yapılacak yeni araştırmalar için kapsamlı bir literatür sunmaktadır.
The aim of this study is to examine graduate theses on philosophy with children in Turkey. A total of 84 theses available in the Higher Education Council Thesis Center between 2008 and 2024 were analyzed using descriptive content analysis. The distribution of theses by year, type, university, main field, subfield, keywords, subject, method, and sample characteristics were examined. Findings showed a rapid increase in studies on philosophy with children in the last three years. Most theses are at the master's level and are concentrated in Primary Education and Educational Sciences departments. The most frequently used keyword is “Philosophy for Children”. This research aims to provide a systematic profile of studies conducted in the field and guide future studies. Additionally, it is expected that the results will shed light on educational policies, teacher training, and curriculum development processes by revealing the academic reflections of philosophy with children education in Turkey. The study also offers a comprehensive literature map for future national and international research in the field by emphasizing the importance of philosophical thinking skills in all levels of education.