Protective Potential of Lavandulyl Acetate Against Palbociclib-Induced DNA Damage: A Comet Assay Analysis in Human Lymphocytes

Creative Commons License

Duran İ. F., Yüzbaşıoğlu D., Ünal F.

JOURNAL OF ANATOLIAN ENVIRONMENTAL AND ANIMAL SCIENCES, cilt.11, ss.1-8, 2026 (TRDizin)

Özet

Yeni nesil hedefe yönelik kanser tedavi yöntemlerinde kullanılan ilaçlardan olan palbociclib (Pal), sınıfının en iyi oral siklin bağımlı kinaz inhibitörlerindendir (CDKi). Lavanta etken maddelerinden olan lavandulil asetat (LA) ise, monoterpenler grubundan yüksek aromatik özellik gösteren esansiyel (uçucu) bir yağ bileşiğidir. Lavanta uçucu yağı (LUY), antibakteriyel, antigenotoksik ve antikanser gibi etkileri nedeniyle yara iyileşmesinden nörodejeneratif hastalıkların tedavisine kadar geniş bir alanda kullanılmaktadır. Kanser tedavilerinde kanserli hücrelerin ortadan kaldırılması hedeflenmesine rağmen, antikanser ajanlar sağlıklı hücrelerde de istenmeyen toksik ve genotoksik etkilere sebep olabilmektedir. Bu nedenle mevcut çalışmada, LA’nın ilaç kaynaklı DNA hasarına karşı antigenotoksik/kemoproventif/iyileştirici potansiyelinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, 1) Pal’in tek dozunun (20 μM) ve 2) LA’nın en yüksek konsantrasyonunun (LA-Y: 0,015 μL/mL) tek başına sağlıklı insan lenfositlerinde genotoksik olup olmadığını ve 3) Pal kaynaklı genotoksisiteye karşı LA’nın üç farklı konsantrasyonunun (LA-Y: 0,015 μL/mL; LA-O: 0,007 μL/mL; LA-D: 0,003 μL/mL) eşzamanlı uygulamasının antigenotoksik etkileri alkali komet testi ile incelenmiştir. Pal, lenfositlerde anlamlı düzeyde DNA hasarı oluşturmuştur. Diğer yandan, LA-Y çözücü kontrole (DMSO) kıyasla genotoksik etki göstermemiştir. Tam tersine, LA üç farklı konsantrasyonda Pal ile eşzamanlı uygulandığında, iyileştirici etki göstermiştir. En belirgin antigenotoksik etki LA-O grubunda gözlenmiş olup, bu grupta kuyruk yoğunluğunda, kuyruk uzunluğunda ve kuyruk momentinde sırasıyla %114,67, %125,33, %106,93 iyileşme gözlenmiştir. Sonuç olarak, bu çalışma, lavandulil asetatın tek başına hem genotoksik etkisinin hem de antikanser bir ajan Pal’e karşı antigenotoksik etkisinin değerlendirildiği ilk deneysel araştırma olması açısından önem taşımaktadır.

Palbociclib (Pal), is one of the best-in class oral cyclin-dependent kinase inhibitors (CDKi) used in new generation cancer therapy. Lavandulyl acetate (LA), a monoterpene-derived constituent of lavender essential oil (LEO), is known for its antibacterial, antigenotoxic, and anticancer properties. Although anticancers primarily aims to eliminate cancer cells using anticancer agents, healthy cells are also unintentionally affected during treatment. Therefore, this study aimed to investigate the antigenotoxic and protective potential of LA against Pal-induced DNA damage in healthy human lymphocytes. The alkaline Comet Assay was employed to evaluate: (1) the genotoxic effects of a single dose of Pal (20 μM), (2) the genotoxicity of the highest concentration of LA (LA-H: 0.015 μL/mL), and (3) the antigenotoxic effects of three concentrations of LA administered simultaneously with Pal (LA-H: 0.015 μL/mL, LA-M: 0.007 μL/mL, and LA-L: 0.003 μL/mL). The results demonstrated that Pal induced significant DNA damage, whereas LA-H showed no genotoxic effects. In contrast, LA exhibited a protective effect against Pal-induced genotoxicity. Among the tested concentrations, LA-M displayed the highest antigenotoxic activity, providing protection rates of 114.67%, 125.33%, and 106.93% in tail intensity, tail length, and tail moment, respectively. In conclusion, this study is the first to comprehensively evaluate both the intrinsic genotoxic potential of lavandulyl acetate and its antigenotoxic activity against the anticancer drug Pal, highlighting its possible chemoprotective potential.