Fizik Öğretmen Adaylarının Enerji İle İlgili Metaforik Algıları


Çetinkaya T., İnğeç Ş.

EJER-2019-Eurasian Educational Research Congress, Ankara, Turkey, 19 - 22 June 2019, pp.1287-1289

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • City: Ankara
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.1287-1289

Abstract

Bu araştırmanın amacı, fizik öğretmen adaylarının “enerji” kavramına ilişkin sahip oldukları zihinsel imgeleri metaforlar aracılığıyla ortaya çıkarmaktır. Bu genel amaç çerçevesinde aşağıdaki sorulara cevap aranmıştır: (1) Öğretmen adaylarının enerji kavramına ilişkin sahip oldukları metaforlar nelerdir? (2) Öğretmen adaylarının sahip oldukları metaforlar ortak özellikleri bakımından hangi kavramsal kategoriler altında toplanabilir? Çalışmanın verileri, nitel araştırma yöntemi ile toplanmıştır. Nitel araştırma yaklaşımı; verilerin sayısal olmayan bir biçimde incelendiği ve yorumlandığı, farklı görüşlerin ortaya konulduğu bir yöntemdir. Çalışmanın deseni nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim biçiminde düzenlenmiştir. Nitel araştırmalarda verilerin genelleme kaygısı güdülmediği ve hedef grubun o anlık durumunu yansıtıldığından, araştırmanın uygulanacağı gruba ait bir sayı sınırı yoktur. Araştırmanın çalışma grubu eğitim fakültesi fizik eğitimi bölümünde öğrenim gören, gönüllü %23,5’i erkek, % 76,5’i kadın toplam 17 fizik öğretmen adayından oluşmuştur. Veri toplama aracı olarak metaforlar kullanılmıştır. Araştırmanın veri toplama aracı hazırlanırken, metaforların bireysel algıları belirlemede nitel veri toplama aracı olarak kullanıldığı ulusal ve uluslararası araştırmalar incelenmiş ve genel yönelimin katılımcılara açık uçlu cümle tamamlatılması şeklinde olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın amacına uygun olarak her öğretmen adayının  “Enerji……………. gibidir; çünkü……….....” cümlesini tamamlamasıyla veriler elde edilmiştir. Verilerin analizi içerik analizi tekniğiyle yapılmıştır. Araştırmaya katılan öğretmen adayları “enerji” kavramına ilişkin toplam 17 metafor geliştirmişlerdir. Oluşturulan metaforlar: “sıkıştırılmış tel”, “aile”, “dönüşüm”, “vücuttaki kalp”, “Toplantı odası”, “hal değişimi”, “yetenek”, “gösterdiğimiz çaba”, “1.Sınıf çocukları”, “şarj cihazı”, “heves", “hareket”, “Zıplayan bir top”, “sevgi”, “uçak”, “yemek” ve “dönüşebilen” şeklindedir. Fizik öğretmen adaylarının soyut bir kavramı, kendi zihinlerinde yer alan nesneye ait özellikleri, somut bir özelliğe bağlamışlardır. Bu oran %35,3 olarak elde edilmiştir. Fizik öğretmen adaylarının üretmiş oldukları metaforlar 7 kategoride toplanmıştır. Oluşturulan metaforlara ilişkin kategoriler; “gereksinim olarak enerji”, “muhteva olarak enerji”, “şekil değişimi enerji”, “kontrol edilmesi gereken olarak enerji”, “tüketilen olarak enerji”, “ürün olarak enerji”, “yaşamın kaynağı olarak enerji”  şeklindedir.