Hakkı Derman'ın Keman Taksimlerinin Tahlili Ve Bu Tahliller Doğrultusunda Keman Eğitiminde Kullanılabilecek Alıştırmaların Oluşturulması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Süleyman Barış Demirdirek

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Hakkı Derman (1907-1972), keman icrasında tavrıyla ekol olmuş, Türk Müziği icra üslubu ile kendisinden sonra gelen kemanileri teknik ve tavır özellikleri bakımından etkileyip yol göstermiş, yaptığı taksimlerle Türk Müziği taksim icrasına ve Türk Müziğinin gelişmesine katkıda bulunmuş önemli bir keman icracısıdır. Bu çalışmada, TRT keman sanatçısı Hakkı Derman'ın keman taksimlerinde kullanmış olduğu süsleme tekniklerinin, yay tekniklerinin, tartım özelliklerinin, sıklıkla kullanılan motiflerin, konum kullanımlarının tahlil edilmesi, bu tahlillerden yola çıkarak keman eğitiminde kullanılabilecek, Hakkı Dermanzın tavrını yansıtan alıştırmaların oluşturulması ve oluşturulan alıştırmaların uzman görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada; Hakkı Dermanzın icra tavrı ortaya konulup, Dermanzın tavır özellikleri doğrultusunda alıştırmalar oluşturulduğundan, nitel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, çalışma evreninde yer alan 26 taksimden, seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden amaçlı örnekleme türü kullanılarak seçilen 12 taksim oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında literatür taraması, doküman incelemesi, arşiv taraması, anket teknikleri kullanılmıştır. Hakkı Dermanzın keman taksimleri notaya alınmış ve notaya alınan taksimler üzerinde kategorisel içerik analizi yapılmıştır. Dermanzın, tahlili yapılan 12 taksiminden hareketle, her taksim için süsleme tekniklerine, kişisel motif ve tartım özelliklerine ve tüm tavır özelliklerine yönelik 3zer tane, toplamda da 36 tane alıştırma oluşturulmuştur. Dermanzın, taksim tahlilleri doğrultusunda; En fazla çarpma süsleme tekniğini kullandığı, taksimde yer verdiği süsleme tekniklerini, tartım kalıplarını ve sıklıkla kullanılan motifleri genellikle legato yay tekniği ile icra ettiği tespit edilmiştir. Oluşturulan alıştırmaların uzman görüşleri doğrultusunda Hakkı Dermanzın icra tavrını yansıttığı ortaya konulmuştur. Dermanzın, tavrının kazanılabilmesi ve Türk Müziği keman icra üslubunun nasıl icra edileceği konusunda yol gösterici bir konuma sahip olması bakımından, Türk Müziği keman sanatçıları ve eğitimcileri tarafından örnek bir icracı olarak dikkate alınması gerektiği önerilmiştir.