2013 yılı ile 2018 yılı 5. sınıf fen bilimleri dersi öğretim programına dayalı ders kitaplarında yer alan "canlılar ve yaşam" konu alanındaki bilimsel süreç becerilerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KEZBAN DİŞLİ DEMİRAY
Danışman: MAHMUT SELVİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, 2013 yılı ile 2018 yılı 5. Sınıf Fen Bilimleri ders kitaplarında yer alan "Canlılar ve Hayat/Yaşam" konu alanındaki ünitelerde bulunan etkinlikleri bilimsel süreç becerileri açısından karşılaştırarak incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulunun kararı ile ders kitabı olarak kabul edilmiş, 2013-2017 yılları arasında ve 2018-2019 eğitim-öğretim yılından itibaren 5. sınıfta ders kitabı olarak okutulan toplam iki adet ders kitabı incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada, Fen Bilimleri ders kitaplarında yer alan "Canlılar ve Yaşam" konu alanına ait 2013 yılında 2 ünite 22 etkinlik; 2018 yılında ise 2 ünite 8 etkinlik olduğu belirlenmiş olup toplam dört ünite ve 30 etkinlik bilimsel süreç becerileri yönünden tek tek incelenmiştir. Araştırmada, Martin (1997) tarafından belirlenen bilimsel süreç becerileri sınıflandırması temel alınarak veri kaydetme formları hazırlanmıştır. Elde edilen veriler betimsel ve içerik analizine tabi tutularak yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda, Fen Bilimleri ders kitaplarındaki etkinliklerde yer alan bilimsel süreç becerileri dağılımının sistematik olmadığı görülmüştür. 2013 yılı 5. sınıf Fen Bilimleri ders kitabında yer alan "Canlılar ve Yaşam" konu alanını kapsayan ünitelerde daha fazla kazanım ve etkinlik yer alırken söz konusu ünitelerin bilimsel süreç becerileri açısından da daha zengin olduğu görülmüştür. 2018 yılında ise kazanımların sadeleştirildiği, etkinlik sayısının azaltıldığı ve bilimsel süreç becerilerine daha az yer verildiği tespit edilmiştir. Araştırmada, 5. sınıf Fen Bilimleri ders kitaplarında yer alan etkinliklerde bilimsel süreç becerilerine yer verildiği fakat yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Günümüz bilim ve teknoloji çağında, öğrencilerde bilimsel süreç becerilerinin gelişiminin öneminin büyük olduğu dikkate alındığında, Fen Bilimleri ders kitapları hazırlanırken, öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini geliştirmeye yönelik etkinliklere daha fazla yer verilmesi gerektiği bu çalışmanın önerileri arasında yer almaktadır.