Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Gülnur YILMAZ
Danışman: Meryem Selvi
Özet:
Nüfus artışı, sanayileşme, kentleşme, turizm, özelliklede atık miktarındaki artış çevre sorunlarının önemli nedenleri olarak görülmektedir. Çevre sorunlarını ortadan kaldırmak için çevre dostu yöntemler geliştirmek çok önemlidir. Bu çevre dostu yöntemlerden biri geri dönüşümdür. Geri dönüştürülebilen ürünlerin kullanılması ve atıkların geri dönüşüme kazandırılması çevre sağlığını iyileştirmeye yönelik önemli adımlardandır. Araştırmanın birinci amacı ortaokul öğrencilerinin geri dönüşüm davranışlarını etkileyen yordayıcıları tespit etmek için geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Çalışmanın diğer amacı ise ortaokul öğrencilerindeki geri dönüşüm davranış değişkeninin bu yordayıcılarla ilişkisini tespit etmektir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Öğrencilerin geri dönüşüm davranışlarını etkileyebilecek özyeterlilik, şimdiki geri dönüşüm davranışı, öznel ve sosyal normlar, öznel bilgi, geçmiş davranışlar, algılanan davranış kontrolü, geri dönüşüme yönelik tutum, çevresel endişe, hükümet politikaları ve durumsal faktörlerin her biri için formlar oluşturulmuştur. Oluşturulan formların pilot çalışması Ankara’da bir ortaokulda 7. ve 8. sınıfında öğrenim gören 600 kişiye yüz yüze uygulanmıştır. Bu taslak formlar analizler sonucunda kendi içinde 10 madde öznel norm, 10 madde öznel bilgi, 14 madde geri dönüşüme yönelik tutum, 5 madde çevresel endişe ve 10 madde şimdiki geri dönüşüm davranış ölçeği şeklinde belirlenmiştir. Geçerliği ve güvenirlik analizleri yapıldıktan sonra öznel norm, çevresel endişe, öznel bilgi, şimdiki geri dönüşüm davranışı ve geri dönüşüme yönelik tutum ölçekleri olarak Ankara ili Mamak ilçesinde bulunan bir ortaokulda 285 kişiden oluşan 7. ve 8. sınıf öğrencisine yüz yüze uygulanmıştır. Araştırma sonuçları öznel bilgi, çevresel endişe, geri dönüşüme yönelik tutum ve şimdiki geri dönüşüm davranışının geri dönüşüm davranışının pozitif yordayıcısı öznel normun ise geri dönüşüm davranışının negatif yordayıcısı olduğunu ortaya koymuştur.
Anahtar Kelimeler : Çevre sorunları, Geri Dönüşüm, Davranış, Ortaokul Öğrencileri