Kronik böbrek hastalığının gelişimi ve ilerlemesinde kompleman reseptörlerinin gen polimorfizmlerine bağlı işlevsel farklılıkların rolü


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Kaan Savaş GÜLLEROĞLU

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ayşegül Atak Yücel

Eş Danışman: Sıdıka Esra Baskın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kronik böbrek hastalığı küresel bir sağlık sorunudur. Altta yatan nedenden bağımsız olarak bu enflamatuvar süreçte, renal fibrozis gelişimiyle ilerler. Kronik böbrek hastalığında ortaya çıkan bu enflamatuvar süreçte kompleman sistemi de önemli bir rol oynamaktadır. Kompleman 5a ve reseptörünün kronik enflamasyonda ve renal fibrozis gelişimde etkin oldukları gösterilmiştir. Bu çalışma ile C5aR1 450 C/T tek gen polimorfizminin sonucu ortaya çıkabilecek işlevsel farklılıkların kronik böbrek hastalığının gelişimi ve ilerlemesi üzerine etkileri incelenmiştir. 76 kronik böbrek hastalıklı ve 24 sağlıklı çocuğun enflamasyon belirteçleri, serum kompleman 3, 4, 5a ve kompleman 5a reseptörü düzeyleri, C5aR1 450 C/T tek gen polimorfizmi sonuçları ile karşılaştırıldı. Çalışma grubumuzda C5aR1 (450) C>T tek gen polimorfizminin doğrudan kronik böbrek hastalığı gelişimi için tek başına risk faktörü olabileceği gösterilemedi. Bununla birlikte C5aR1 (450) C>T tek gen polimorfizminin kronik böbrek hastalığı olan çocuklarda gelişen kronik enflamasyonla ilişkili olabileceği saptandı. Bu tek gen polimorfizminin enflamasyon belirteçleri ve serum kompleman C3, C4, C5a ve C5aR1 düzeyleriyle ilişkisi ortaya konuldu. Bu alanda yapılacak daha geniş kapsamlı çalışmalar hastalığın mekanizmasının anlaşılması ve yeni tedavi yöntemlerinin geliştirilmesi için yararlı olacaktır.

Anahtar kelimeler : Kronik böbrek hastalığı, C5a, C5a reseptörü, Gen polimorfizmi