U(VI) gideriminde kullanılmak üzere grafen temelli adsorbent hazırlanması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİFNAZ ÇOLAK

Danışman: GÜLAY BAYRAMOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Global ölçekte yaşam standartlarının sürekli iyileşmesine yönelik beklentiler ile beraberinde gelen sürdürülebilir kalkınma, artan nüfus, gelişen teknoloji ve ekonomideki hızlı büyüme, enerji krizinin de beraberinde getirdiğinden geleneksel enerji kaynaklarının yerini alacak alternatif yaklaşım arayışları süregelmektedir. Geleneksel uranyum rezervlerine kıyasla deniz suyundaki uranyum miktarının çok daha fazla olduğu tahmin edildiğinden, deniz suyundan uranyum çıkarmak için etkili ve uygun yöntemlerin geliştirilmesi çalışmaları süregelmektedir. Bu çalışmada adsorpsiyon yöntemi ile sulu ortamdan U(VI) giderimi uygulamasında kullanılmak üzere, grafen oksit (GO) nanopartikülleri hazırlandı, manyetik özellik kazandırıldı (mGO) ve sonrasında ise (3-glisidoksipropil) trietoksisilan ile kaplanan partiküllere diamino maleonitril ligandı kovalent olarak bağlandı (mGO-D). Ligand bağlı manyetik-grafen oksit partikülleri üzerinde tek basamakta hidrazit (H) grupları oluşturmak üzere, partiküller hidrazit ile reaksiyona sokuldu. Elde edilen mGO-DH partiküllerinin spesifik yüzey alanı ve zeta potansiyel değeri sırası ile, 34,43 m2/g ve 45,6 ile -7,2 mV (pH 2,0-11,0) olarak belirlendi. mGO-DH partikülleri ile U(VI) adsorpsiyonu işleminde 90 dakika içinde dengeye ulaşıldı ve pH 6,5'da 377,9 mg/g değerinde bir maksimum adsorpsiyon kapasitesi elde edildi. Adsorsiyon işleminde elde edilen denel verilerin psödo-ikinci dereceden kinetik ve Langmuir modeline uyduğu belirlendi. Adsorpsiyon sürecinin endotermik ve kendiliğinden olduğu ve on kez ardışık adsorpsiyon-desorpsiyon döngüsünden sonra U(VI) giderim verimliliğinin %82,7 olduğu bulunmuştur. Bu bulgular, dihidrazit modifiye manyetik grafenin, uranyum içeren atık sulardan U(VI)'yi etkin bir şekilde ayırmada umut verici olduğunu göstermiştir.