Hemşirelik öğrencilerinde yaratıcı drama temelli stres yönetimi programının stres, baş etme ve duygusal zeka düzeylerine etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Neslihan KÖSE KABAKCIOĞLU

Danışman: Sultan Ayaz Alkaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırma, hemşirelik öğrencilerinde yaratıcı drama temelli stres yönetimi programının algılanan stres, biyo-psiko-sosyal cevap, stresle baş etme ve duygusal zeka düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla tek kör, paralel grup randomize kontrollü deneysel tasarım ile yürütülmüştür. Çalışma grubunu bir kamu üniversitesinde öğrenim gören 52 hemşirelik öğrencisi oluşturmuş ve 49 öğrenci (girişim: 25, kontrol: 24) ile tamamlanmıştır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Hemşirelik Öğrencileri İçin Algılanan Stres Ölçeği, Hemşirelik Öğrencileri İçin Biyo-Psiko-Sosyal Cevap Ölçeği, Hemşirelik Öğrencileri İçin Stresle Baş Etme Davranışları Ölçeği ve Duygusal Zeka Özelliği Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada girişim grubuna altı oturumdan oluşan yaratıcı drama temelli stres yönetimi programı haftada iki kez uygulanmıştır. Kontrol grubuna körleme amacıyla haftada bir kez üç oturum sağlık eğitimi becerilerini geliştirmeye yönelik eğitim verilmiştir. Her iki gruba girişim öncesi (ön test), program sonunda (son test) ve bir ay sonra (izlem testi) veri toplama araçları uygulanmıştır. Verilerin analizinde ki-kare testi, iki yönlü karma desenli ANOVA ve Bonferroni çoklu karşılaştırma testi kullanılmıştır. Program sonrası girişim grubunun son test ve izlem testi stres, biyo-psiko-sosyal cevap, sorun çözme ve duygusal zeka puanlarının kontrol grubuna göre anlamlı şekilde arttığı (p<0,05) ve girişimin geniş etki büyüklüğüne (η2=0,600, η2=0,149, η2=0,196, η2=0,375, sırasıyla) sahip olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonucunda yaratıcı dramanın algılanan stres ile biyo-psiko-sosyal cevabı azalttığı ve sorun çözme ile duygusal zeka becerisini arttırdığı belirlenmiştir. Yaratıcı dramanın hemşirelik öğrencilerinde stresle baş etme ve duygusal zeka becerilerini geliştirmek amacıyla uygulanması ve yaygınlaştırılması önerilmektedir.
Anahtar Kelime: Baş etme stratejileri = Coping strategies ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Stres = Stress ; Yaratıcı drama = Creative drama ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing