E. Levinas'ta Öteki Etiği ve "Kadının Ötekiliği Sorunu"

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Aybüke Çakıray

Danışman: Emel Koç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmanın amacı, E. Levinas Felsefesinde Öteki Etiği ve "Kadının Ötekiliği Sorunu" nu incelemektir. İnsanın kendini anlama mücadelesinde ontolojik temele dayanan yaklaşımlar "ben" ile "öteki" arasındaki ilişkiyi bir mücadele alanı haline getirmektedir. Bireyin farklılığının aynılaştırma mantığına dayalı bakış açısı içinde yok edilmesi insanlık tarihinin her döneminde kendisini göstermiştir. Farklılığın bir tehdit olarak algılanması bireyin "aynı" çemberinde eritilerek anlam kaybı yaşamasına yol açmaktadır. Özneler arası iletişimde öteki olanın ötekileştirilmesine yol açan her eylem şiddet içermektedir. Levinas'a göre etik öteki ile kurulan ilişki üzerinden bir anlam kazanmaktadır. Levinas "ben" ve "öteki" arasındaki ilişkide etik özneliğin sorumluluk duygusu ile kendisini gösterdiği zeminden hareket etmektedir. Kadın sorunları sıklıkla toplumsal normlar, cinsiyet eşitsizlikleri ve ayrımcı pratikler üzerinden şekillenen tahakküm ilişkileri ile devam etmektedir. Levinas'ın etik temelli felsefesi ötekileştirmenin, özellikle kadınların ötekileştirilmesi meselesini toplumsal düzeyde bir sorumluluk olarak ele almak ve ataerkil düzenin dayattığı eşitsizliklere karşı etik bir karşı duruş sergilemek bakımından güçlü bir temel sağlamaktadır.