İndomethazin ile ülser oluşturulan sıçanlara 2100 ve 2600 MHZ radyofrekans radyasyon uygulamalarının etkileri


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Sinem ORUÇ

Danışman: Bahriye Aral

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllardaki teknolojik gelişmelerin sonucu olarak kullanımı ve kullanım alanı yaygınlaşan cep telefonları radyofrekans alanların insan hayatında yer alan en önemli kaynağıdır. Özellikle pandemi döneminde cep telefonları hem iş hayatında hem de sosyal hayatta sadece iletişim amacıyla değil eğitim, alışveriş, spor, sağlık vb. tüm günlük ihtiyaçlarımızın karşılanması için giderek artan bir şekilde kullanılmıştır ve insanların günlük alışkanlıklarını değiştirmiştir. Gastrik ülser dünya genelinde çok fazla insanı etkileyen mide ve bağırsak mukozasının tahribatı olarak tanımlanmakta, koruyucu ve tahrip edici faktörler arasındaki dengenin bozulması sonucu oluşmaktadır. İndometazin ve non-steroid anti-inflamatuar ilaçlar (NSAİİ), asit salınımında ve pepsin aktivitesinde artışa, mukus sekresyonu ve bikarbonat salınımında azalmaya neden olurken, lipid peroksidasyonunda artışa ve gastrik mukozada serbest oksijen radikali oluşumuna neden olarak ülseri tetiklemektedir. Bu klinik durum, yüksek morbidite, mortalite ve ekonomik kayıp nedeniyle dünya çapında sağlık sorunlarından en öne çıkan sorun olarak yer almaktadır. Bu tez çalışmasının amacı hastalara en sık reçete edilen NSAİİ’lardan biri olan indomethazin (IND) ile birlikte 2100 MHz ve 2600 MHz Radyo Frekans Alan (RFA) maruziyetinin mide dokusu üzerinde etkilerini incelemektir. Çalışmada erkek wistar albino sıçan kullanıldı ve bu denekler toplam 56 adet olacak şeklide 7 gruba ayrıldı. Gruplar; kontrol, taklit (sham), IND, 2100 MHz, 2600 MHz, IND+2100 MHz ve IND+2600 MHz gruplardır. Dokular biyokimyasal, histolojik ve moleküler olarak incelendi. Analizler için IBM SPSS Statistics v20.0 programı kullanıldı. IND ile birlikte RFA maruziyeti mide dokusunda oksidatif stres, inflamasyon ve hücre ölümünü önemli bir şekilde arttırdı (p˂0.05). IND+RFA gruplarında dikkat çekici şekilde 2600 MHz uygulaması 2100 MHz’den daha güçlü şekilde oksidatif hasarı artırdı. Özellikle IND+2600 MHz grubunda HSP-70 ve apoptotik hücre sayıları ciddi şekilde arttı (p˂0.05). Bu çalışma RFA maruziyetinin mide hasarı üzerinde önemli bir etkisinin olduğunu ve özellikle kronik NSAİİ kullanan hastaların cep telefonu kullanımına dikkat etmesi gerektiğine vurgu yapmaktadır. Aynı zamanda RFA’nın mide dokusu üzerindeki potansiyel zararlı etkilerini ortaya koyacak yeni araştırmaların etki mekanizmalarının gösterilmesine yönelik yeni çalışmalara ihtiyaç olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler : Radyofrekans Alan, Mide dokusu, Ülser, İndomethazin, HSP 70, Oksidatif Stres, Apoptozis