CANVA tasarım aracıyla yürütülen uygulamaların dördüncü sınıf öğrencilerinin çevre akademik başarısına, çevreye yönelik tutumuna ve sosyal becerilerine etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, TEMEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ASENA YAVUZ
Danışman: Rabia Sarıkaya
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı Canva uygulaması ile yürütülen çevre eğitiminin dördüncü sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına, çevreye yönelik tutumlarına ve sosyal becerilerine etkisini incelemektir. Çalışmada karma yöntem, yakınsayan paralel desen benimsenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 Eğitim Öğretim yılında Kastamonu ilinde bir okulda eğitim gören 25 dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmanın nicel kısmında veri toplama aracı olarak Kara (2020) tarafından geliştirilen ve güvenirliği 0,86 olan "Çevre Akademik Başarı Testi", Peker (2020) tarafından geliştirilen ve güvenirliği 0,89 olan "Çevreye Yönelik Tutum Ölçeği", Kocayörük (2000) tarafından geliştirilen ve güvenirliği 0,83 olan "Sosyal Beceri Ölçeği" ön ve son test olarak kullanılmıştır. Nitel kısmında ise araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu, araştırmacı günlüğü ve gözlem formu ile veriler toplanmıştır. Uygulama sürecinin başında öğrencilere iki haftalık Canva eğitimi verilmiştir. Öğrenciler beşer kişilik heterojen gruplara ayrılmıştır. Tasarım oluşturma süreci ön ve son test hariç 10 hafta sürmüştür. Bu çalışmada tasarımlar toprak, su, hava, ışık ve ses kirliliği konularında yapılmıştır. Tasarım sürecinde bir ders saati araştırmacı tarafından haftanın konusuyla ilgili (toprak, su, hava, ışık ve ses kirliliği) bilgilendirme yapılmış, ardından iki ders saati öğrencilerin tasarımlarını yapmalarına fırsat tanınmış ve üç ders saati tasarımlarını sunmaları sağlanmıştır. Son testlerin ardından çalışma grubundaki öğrencilerin tamamıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Dördüncü sınıf öğrencilerinin Çevreye Yönelik Akademik Başarı Testi ön test ortalama puanları (x̄±14,92) ile son test ortalama puanları (x̄±19,40) ilişkili örneklemler t testi ile analiz edilmiş ve son test lehine anlamlı fark olduğu görülmüştür (p<0,05). Çalışma grubunun Sosyal Beceri Ölçeğinden aldıkları ön test ortalama puanları (x̄±59,92) ile son test ortalama puanları (x̄±70,12) ilişkili örneklemler t testi ile analiz edilmiş ve son test lehine anlamlı fark olduğu görülmüştür (p<0,05). Ayrıca çalışma grubunun Çevreye Yönelik Tutum Ölçeği ön test ortalama puanları (x̄±10,4) ile son test ortalama puanları (x̄±48,36) normal dağılım göstermediğinden Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ile analiz edilmiş ve son test lehine anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Araştırmanın nitel kısmından elde edilen veriler içerik analiziyle çözümlenmiştir. Çalışma grubundaki öğrencilerin Canva tasarım aracının kullanımı hakkındaki düşünceleri incelendiğinde Canva tasarım aracının kullanımı, çevreye yönelik tutuma etkisi, sosyal beceri gelişimine etkisi ve akademik başarıya Etkisi olmak üzere dört kategori oluşturulmuştur. Canva tasarım aracının kullanımı kategorisindeki öğrenci görüşleri incelendiğinde; öğrencilerin Canva tasarım aracının kullanımı ile ilgili çoğunlukla(f=15) güzel kodunu verdiği görülmüştür. Canva tasarım aracının kullanımı kategorisinde öğrenciler kolay(f=5), keyifli/eğlenceli(f=5), yeni öğrenme(f=4), zor(f=3) ve nötr(f=1) kodlarını vermişlerdir. Çevreye yönelik tutum konusunda öğrencilerin çoğu (f=23) çevreye yönelik dikkatlerinin arttığını belirtmiştir. Ancak öğrencilerin bir kısmı da(f=2) çevreye yönelik tutumlarında Canva tasarım aracı kullanımının etkisinin olmadığını belirtmişlerdir. Öğrencilerin çoğu(f=22) çevre eğitimi konularının işlenmesinde Canva tasarım aracının kullanımının grup başarısına katkı sağlayarak sosyal beceri gelişimini olumlu etkilediğini ifade etmişlerdir. Ancak öğrencilerin bir kısmı (f=3)çalışmaları yaparken grup içerisinde anlaşmazlıklar yaşadıkları ve tartıştıklarını belirtmeleri dikkat çekmiştir. Öğrencilerin tamamının (f=25) Canva tasarım aracının kullanımının çevre konularına yönelik bilgilerini arttırarak yeni öğrenmeler sağladığına ilişkin görüş bildirdikleri görülmektedir. Bu çalışma kapsamında Canva uygulaması ile yürütülen çevre eğitimi sonucunda öğrencilerin akademik başarılarında, çevreye yönelik tutumlarında ve sosyal becerilerinde olumlu yönde bir artış olduğu, uygulama bitiminde katılımcıların Canva tasarım aracının kullanımıyla ilgili olumlu görüş bildirdikleri belirlenmiştir. Araştırma bulgularına dayalı olarak çevre eğitiminin öğrenci katılımının olduğu farklı etkinliklerle verilmesi önerilmektedir.