Uyarlama yaklaşımı açısından Türk sineması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Şaban Abak

Danışman: ZAKİR AVŞAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, sinema ve televizyona edebiyattan yapılan uyarlamaların tarihçesini, uyarlama çeşitlerini, uyarlamada karşılaşılan sorunları anlamaya ve açıklamaya çalışmakta ve Türkiye'de yapılmış uyarlama filmler hakkında, edebî türlere göre gruplandırarak bilgi vermektedir. İlk bölümde uyarlamanın doğuşundaki zorlayıcı sebepler, ilk uyarlamalar, uyarlama kavramının farklı anlaşılmasından kaynaklanan uyarlama çeşitleri incelenmiştir. Sinema dışında, edebiyattan tiyatro ve radyo gibi diğer türlere yapılan uyarlamalara da bu bölümde değinilmiştir. İkinci bölümde sinema ve edebiyatın temelde iki farklı dile dayanmasından ve aralarındaki diğer farklılıklardan kaynaklanan uyarlama sorunlarının neler olduğu incelenmiştir. "Arı sinema"yı savundukları için sinemacılardan, edebî eserleri bozduğu için edebiyatçılardan uyarlamaya karşı çıkanların görüşleri etrafındaki tartışmalara da bu bölümde yer verilmiştir. Türkiye'de ilk uyarlamalara ve edebiyattan yapılmış uyarlama filmlere toplu bakıştan sonra, bu filmler uyarlandıkları edebî türe göre gruplandırılmış, romanlardan, öykülerden, destan, halk hikâyeleri, masallar ve diğer türlerden olmak üzere başlangıcından günümüze kadar yapılmış uyarlama filmler hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmamızda sinema sanatının edebiyattan yararlanmaya devam edeceği, Türk sinemasının dünya çapında yetkin ürünler verebilmesinin de zengin edebiyatımızdan yapılacak uyarlamalarla mümkün olabileceği, başarılı uyarlamanınsa esere birebir bağlılıkla ya da onu salt bir konu ve karakter malzemesi gibi görüp bütünüyle ondan bağımsız davranmakla değil; sinemaya olduğu kadar edebiyata da vakıf usta yönetmenlerin sinemada, edebî eserin sanatsal değerine eş değerde bir yaratıcılık göstermeleriyle mümkün olacağı sonucuna varılmıştır.