Bulanık ortamda üçlü performans yaklaşımına dayalı sürdürülebilir tedarikçi seçimi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Bilişim Enstitüsü, YÖNETİM BİLİŞİM SİSTEMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET DOĞAN

Danışman: Uğur Özcan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllarda tüm dünyada artan çevre bilinci, sivil toplum örgütlerinin baskısı, yasal düzenlemeler vb. gelişmelerle birlikte, dünyayla entegre olan işletmeler stratejik hedeflerini sürdürülebilir bir anlayışla yeniden tasarlama çalışmaları içerisine girmektedirler. Çünkü günümüzde işletmeler sadece üretilen mal ve hizmetlere göre değil aynı zamanda topluma yarattığı fayda ile de değerlendirilmektedirler.21. yüzyılın getirdiği bu gerçeklerle birlikte işletmelerden beklenen, ekonomik, çevresel ve sosyal boyutlardan oluşan ve üçlü performans yaklaşımı olarak da adlandırılan sürdürülebilirlik yaklaşımını tüm operasyonel süreçlerde uygulanmak üzere ilke haline getirmeleridir. Politik ve ekonomik nedenler, maliyet avantajı, personel ve zaman tasarrufu, nakliye maliyetlerinin ucuzlaması, yeni iletişim teknolojileri vb. nedenlerden dolayı işletmeler bu operasyonel süreçlerden biri olan dış kaynak kullanımına daha fazla yönelmektedirler. Dış kaynak kullanımının en önemli alanlarından birini ise tedarikçi seçimi oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de akü sektöründe faaliyet gösteren bir işletmenin, akü imalatında kullanılan plastik malzemeleri temin ettiği Fransa (1), Bulgaristan (1), Türkiye (3) olmak üzere toplam beş tedarikçisiarasından üçlü performans yaklaşımına dayalı en iyi sürdürülebilir tedarikçi seçimini gerçekleştirmektir. Bu kapsamda öncelikle geniş bir literatür taraması yapılmıştır. Sonra, literatür araştırması, sektör uzmanları ve akademik uzmanlar ile değerlendirme kriterleri belirlenmiştir. Daha sonra birçok kullanım alanı olan doğruluğu ve güvenilirliği ispatlanmış bulanık çok kriterli karar verme yöntemleri (BÇKKV) ile sürdürülebilir tedarikçi seçim problemi (STSP) ele alınarak çözüm gerçekleştirilmiştir. STSP'nin çözümünde bulanık TOPSIS, bulanık VIKOR ve bulanık TODIM yöntemleri kullanılmıştır. Bu yöntemlerle alternatiflerin sıralaması yapılarak en iyi sürdürülebilir tedarikçi seçimi gerçekleştirilmiştir. Son olarak her bir yöntemden elde edilen uygulama sonuçları Spearmankorelasyon analizi ile karşılaştırılarak aralarındaki ilişki analiz edilmiştir.