Suriyeli ve Türk öğrencilerde robotik STEM uygulamalarının etkililiğinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YAKUP ÖZKAN

Danışman: İlbilge Dökme

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı Suriyeli ve Türk öğrencilerin fene yönelik tutumlarında ve okula bağlılığın psikolojik bağlılık alt boyutunda robotik STEM uygulamalarının etkisini incelemek ve bu kapsamda öğrenci profilleri oluşturmaktır. Bu amaç doğrultusunda gerçekleştirilen bu çalışma Gazi Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından "Doktora Tez Projesi" desteklenmiş ve finanse edilmiştir (Proje Kodu:SDK-2021-7123) . Bu bağlamda 2021-2022 eğitim öğretim yılında Ankara ili Mamak ilçesinde yer alan bir devlet ortaokulunun yedinci sınıf kademesinde öğrenim gören 67 öğrenci ile 12 hafta süren Arduino setlerle STEM temelli robotik uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubu olarak 3 grup (Grup1, Grup2, Karma) ile çalışılmıştır. Yalnızca Türk öğrencilerden oluşan grup (Grup1), yalnızca Suriyeli öğrencilerden oluşan grup (Grup2) ve Türk ve Suriyeli öğrencilerin bir arada bulunduğu gruplarda (Karma) eş zamanlı olarak uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Araştırmada elde edilen verilerin var olan durum değerine en yakın olduğu, nitel ve nicel verilerin avantajlarını bir arada görmeye yarayan nicelden nitele sıralı karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmında zayıf deneysel tek grup ön test-son test deseni kullanılırken nitel bölüm için iç içe geçmiş çoklu durum araştırması deseni kullanılmıştır. Araştırma sonucunda uygulama öncesinden uygulama sonrasına öğrencilerin fene yönelik tutumları incelendiğinde Grup1, Grup2 ve Karma gruplarda ön testten son teste anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir. Öte yandan yapılan analizler sonucunda gerçekleştirilen uygulamaların gruplar arası bir farklılık oluşturmadığı, ancak ölçüm ana etkisinin her üç grup için de anlamlı biçimde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Bir diğer bağımlı değişken olan okula bağlılığın psikolojik alt boyutuna R-STEM-U'nun etkisi incelendiğinde ön testten son teste farklılığın incelenmesi sonucunu Grup2 ve Karma grupta anlamlı bir farklılık gözlemlenirken, Grup1'de yer alan öğrencilerin okula bağlılıklarında anlamlı bir farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen veriler ışığında öğrencilerin Fene Yönelik Tutum ölçeğinden ve Okula Bağlılık ölçeğinden aldıkları puanlara göre kümeleme analizi gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda öğrencilerin 2 farklı kümede kümelendiği belirlenmiştir. Araştırmanın nitel verileri her gruptan bu kümeleri temsil eden 4'er katılımcı olmak üzere toplam 12 katılımcıdan toplanmış ve elde edilen verilerin nicel verileri destekler nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır.