İlköğretim okulu müdürlerinin yöneticilik-liderlik özelliklerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİM YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÜLKÜ SELCEN KAYA

Danışman: TEMEL ÇALIK

Özet:

ÖZET Bu çalışmanın amacı, ilköğretim okulu müdürlerinin yöneticilik-liderlik özelliklerini analiz ederek ilköğretim okulu müdürlerinin yöneticilik-liderlik görevlerini ne düzeyde yerine getirdiklerini öğretmenlerin görüşlerine dayanarak açıklığa kavuşturmaktır İlköğretim okulu müdürlerinin yöneticilik-liderlik özellikleri araştırmanın bağımlı değişkenleridir. Görüşlerine başvurulan sınıf öğretmenlerinin cinsiyetleri ve meslekteki hizmet süreleri, araştırmanın bağımsız değişkenlerini oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından geliştirilen bir anket kullanılmıştır. Araştırma anketi, iki bölümden oluşmuş; birinci bölümde, araştırmaya katılan bireylere ilişkin kişisel bilgiler; ikinci bölümde, okul müdürlerinin yöneticilik-liderlik özelliklerine ilişkin 40 ifade yer almıştır. Geliştirilen anket, Erzincan ili merkeze bağlı tüm, yani 32 ilköğretim okulundaki bütün sınıf öğretmenlerine uygulanmıştır. Araştırmanın alt problemleri çözümlenirken, t-testi ve tek yönlü varyans analizi yapılmış; frekans, yüzde ve aritmetik ortalama değerleri kullanılmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin görüşlerine göre okul müdürlerinin en yüksek düzeyde gerçekleştirdikleri liderlik davranışı, "öğrenci başarısının yükseltilmesi için öğretmenlerin teşvik edilmesi" davranışı olmuştur. Okul müdürlerinin en düşük düzeyde gerçekleştirdikleri liderlik davranışı ise, "işteki gecikme ve belirsizliklere karşı toleranslı davranma" şeklinde ifade edilen liderlik davranışı olmuştur. Yöneticilik boyutunda okul müdürlerinin en yüksek düzeyde gerçekleştirdikleri yöneticilik davranışı, "okulun mevcut sistemini koruma ve bu sistem içinde en yüksek düzeyde sonuç elde etmeye çalışma" davranışıdır. Bu boyutta en düşük düzeyde gerçekleştirilen yöneticilik davranışı ise, "tek söz sahibi olarak kendisini görme" davranışıdır. İlköğretim okulu müdürlerinin yöneticilik-liderlik özelliklerine ilişkin öğretmenlerin görüşleri, öğretmenlerin cinsiyetlerine göre anlamlı farklılık göstermezken, hizmet süresi değişkeninde anlamlı farklılık göstermiştir.