Jinekolojik kanserli hastanın hastanedeki bakımına destek veren aile üyelerinin bakım yükü ve algıladıkları sosyal destek düzeyinin belirlenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SIDIKA PELİT

Danışman: AYTEN ŞENTÜRK ERENEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma jinekolojik kanserli hastaların hastanede bakımına destek veren aile üyelerinin bakım yükü ve algıladıkları sosyal destek düzeyinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırma Gazi Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Jinekoloji Kliniğinde, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cebeci Hastanesi Jinekoloji-Onkoloji Kliniğinde ve Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesi Jinekoloji Kliniği'nde yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini, 227 aile üyesi oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında Hastaya Ait Veri Toplama Formu, Bakıma Destek Veren Aile Üyesine Ait Veri Toplama Formu, Zarit Bakım Verme Yükü Ölçeği (ZBVYÖ) ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ) kullanılmıştır. Araştırma sonucuna göre, aile üyelerinin yaş ortalaması 42,54 ± 12,67 olarak bulunmuştur. Aile üyelerinin % 79,3'ü kadın, % 71,4'ü evli, % 29,1'i ilkokul mezunu, % 68,7'si çalışmamaktadır. Aile üyelerinin hastanede bakıma destek verme süresi ortalamaları 8,63±13,06 gündür. Aile üyelerinin ZBVYÖ puan ortalaması 44,52±20,19, ÇBASDÖ puan ortalaması 52,62±20,63 olarak belirlenmiştir. Aile üyelerinden 60 yaş ve üzerindekilerin, evlilerin, 3-4 çocuğu olanların, ilkokul mezunlarının, gelir durumunu kötü algılayanların, hastanede bakıma destek olma süresi ≥60 gün olanların, bakıma destek olmayı paylaşmayanların, bakım sırasında güçlük yaşayanların bakım yükü anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05). Aile üyelerinden yaşı ≤30 olanların, 1-2 çocuğu olanların, üniversite ve üzeri mezun olanların, gelir durumunu iyi algılayanların, bakıma destek olmayı paylaşanların, bakım sırasında güçlük yaşamayanların algıladıkları sosyal destek anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05). ZBVYÖ ile ÇBASDÖ arasında orta derecede, ters yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir (r=-0,596, p<0,05). Hasta ile birlikte aile üyelerinin de gereksinimlerinin belirlenmesi, bu doğrultuda uygun eğitim programları oluşturulması ve aile üyelerinin hastanede bakım yükünü azaltacak girişimlerin planlanması önerilmiştir.