Parkinson Hastalarında Egzersiz Kapasitesi Kas Oksijenizasyonu ve Fiziksel Aktivite Seviyesinin Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞENUR GÜVENİR
Danışman: Meral Boşnak Güçlü
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Parkinson hastalığı, merkezi sinir sistemini etkileyen, yavaş ilerleyen bir nörodejeneratif hastalıktır. Parkinson hastalığında kardiyopulmoner fonksiyonların etkilenimini beklenir fakat, araştıran çalışmalar sınırlıdır. Çalışmamızın amacı Parkinson hastalarının solunum fonksiyonları (spirometre), solunum kas kuvveti (ağız basınç ölçüm cihazı) ve enduransı (eşik yükleme testi), maksimal egzersiz kapasitesi (kardiyopulmoner egzersiz testi (KPET), fonksiyonel egzersiz kapasitesi (6 dakika yürüme testi (6-DYT), Pegboard ve Ring testi (6-PBRT)), periferik kas kuvveti (dinamometre), kas oksijenizasyonu (Moxy® Monitör), fiziksel aktivite seviyesi (SenseWear® metabolik holter), yorgunluk (Parkinson Yorgunluk ölçeği (PYÖ)) ve nefes darlığının (MMRC dispne ölçeği) sağlıklılarla karşılaştırılmasıydı. Otuz hasta ve 26 sağlıklı karşılaştırıldı. Hastaların FEV1, FVC, PEF, FEF%25-75, MIP, MEP, solunum kas enduransı, KPET zirveVO2kg, MET, VE, HR, VE, HR, VCO2, O2HR, AT%, SpO2%, 6-DYT mesafesi, 6-PBRT halka sayısı, Quadriceps femoris (QF) kas kuvveti, KPET ve 6-DYT sırasındaki QF kas oksijen saturasyonu (ΔSmO2 (%), ΔSmO2ort) ve fiziksel aktivite parametreleri puanları istatistiksel anlamlı olarak sağlıklılardan daha az; KPET sırasındaki ölçülen hemoglobin miktarı (THbmin (g/dl), THbtop (g/dl)), PYÖ ve MMRC dispne ölçeği puanları ise fazlaydı (p 0,05). Parkinson hastalarının solunum fonksiyonları kötüleşmiştir, solunum kas kuvveti ve enduransı azalmıştır. Üst ekstremite kas kuvveti korunmuş, alt ekstremite kasları ise zayıflamıştı. Maksimal, alt ve üst ekstremite fonksiyonel egzersiz kapasitesi ve fiziksel aktivite seviyesi azalmıştır. Maksimal ve submaksimal egzersizde QF kas oksijenizasyonu azalmış, deltoid kas oksijenizasyonu korunmuştur. Yorgunluk algısı ve nefes darlığı artmıştır. Hastalar en erken dönemde kardiyopulmoner rehabilitasyon açısından değerlendirilmeli ve kardiyopulmoner rehabilitasyon uygulamalarının etkileri araştırılmalıdır.