Tip 2 Diyabet Hastalarında Üst Ekstremite Aerobik Egzersiz Eğitiminin Egzersiz Kapasitesi, Kas Oksijeni ve Fiziksel Aktivite Seviyesi Üzerine Etkileri


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FİDAN YILMAZ

Danışman: Meral Boşnak Güçlü

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tip 2 diyabetes mellitus (T2DM) hastalarında üst ekstremite aerobik egzersiz eğitimi (ÜEAEE) kardiyorespiratuar fonksiyonları geliştirerek egzersiz kapasitesini artırabilir. Çalışmamızın birincil amacı ÜEAEE'nin T2DM hastalarında maksimal egzersiz kapasitesi, kas oksijenizasyonu ve fiziksel aktivite seviyesi üzerine, ikincil amacı ise solunum fonksiyonları, solunum kas kuvvet ve enduransı, fonksiyonel egzersiz kapasitesi, periferik kas kuvveti, dispne, yorgunluk, anksiyete, depresyon, gündüz uykululuğu ve yaşam kalitesi üzerine etkilerini araştırmaktır. Rastgellenmiş, kontrollü, üç kör çalışmadır. Kırk hasta eğitim ve kontrol gruplarına ayrıldı. Eğitim grubuna 6 hafta orta şiddetli devamlı ÜEAEE verildi. Solunum fonksiyonları, solunum kas kuvvet ve enduransı, maksimal egzersiz kapasitesi (KPET), fonksiyonel egzersiz kapasitesi [6-dakika Pegboard & Ring testi (6- PBRT)], periferik kas kuvveti, kas oksijenizasyonu, fiziksel aktivite seviyesi, dispne (mMRC), yorgunluk [Yorgunluk Şiddet Ölçeği (YŞÖ)], anksiyete depresyon [Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADS)], gündüz uykululuk [Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ)], yaşam kalitesi [Diyabet Yaşam Kalitesi Ölçeği (DQOL)] değerlendirildi. Eğitim grubunda FEV1, FVC, FEF%25-75,solunum kas kuvveti ve enduransı, VO2zirve, 6-PBRT halka sayısı, alt ve üst ekstremite kas kuvveti, quadriceps femoris istirahat kas oksijenazyonu ve adım sayısı kontrol grubuna kıyasla istatistiksel anlamlı arttı, mMRC, YŞÖ, HADS, EUÖ puanları azaldı ve DQOL puanı arttı, açlık glukozu, HbA1c, trigliserid ve LDL azaldı (p 0,05). ÜEAEE, T2DM hastalarında solunum fonksiyonları, egzersiz kapasitesi, kas kuvveti, fiziksel aktivite seviyesi, semptomların iyileştirilmesi, glisemik kontrol, anksiyete, depresyon ve yaşam kalitesinin artırılmasında güvenilir, etkili ve klinikte uygulanabilir bir egzersiz tedavisidir. ÜEAEE T2DM hastalarında medikal tedaviyi tamamlayıcı tedavi ve alt ekstremite aerobik egzersiz eğitimi kısıtlılığı olan hastalarda alternatif tedavi olabilir.