Psikolojik danışman adaylarının psikolojik danışma öz yeterliğinin duygusal okuryazarlık ve bazı değişkenler açısından incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YUNUS HAYRAN
Danışman: SAFİYE SARICI BULUT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Psikolojik danışmanların profesyonel olarak mesleğe başlamadan önce danışmanlık adayı sürecinde bilgi, beceri ve öz yeterlik olarak yeterli düzeyde olmaları ileride yapacakları psikolojik danışma süreçlerinin etkililiği noktasında önemlidir. Bu bağlamda; psikolojik danışma öz yeterliğini etkileyen faktörleri belirlemek, danışman adaylarının gelecekte gerçekleştireceği psikolojik danışma süreçlerini daha etkili ve verimli ortaya koyabilmelerini sağlamak adına önem arz etmektedir. Çalışmada psikolojik danışman adaylarının duygusal okuryazarlık düzeylerinin psikolojik danışma öz yeterliğini ne düzeyde yordadığı ortaya konulmuştur. Bu kapsamda kavramsal bir model önerilmiş ve nihai olarak önerilen modelin analiz sonuçları gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda duygusal okuryazarlık kavramının alt boyutları olan öz düzenleme, duygusal farkındalık ve sosyal beceri boyutlarının psikolojik danışma öz yeterliliği alt boyutları olan yardım becerilerine yönelik öz yeterlik algıları, oturum yönetme becerilerine yönelik öz yeterlik algıları ve zor danışan ve zor danışma süreçlerine yönelik öz yeterlik algılarını nasıl yordadığı belirlenmiştir. İlgili modelin test edilmesi için yol (path) analizi çalışması gerçekleştirilmiştir. Araştırma betimsel tarama modellerinden ilişkisel tarama desenine uygun olarak planlanıp gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu psikolojik danışma uygulamaları dersini başarı ile tamamlamış 493 psikolojik danışman adayı oluşturmuştur. Çalışmanın bulgularına göre; öz-düzenleme boyutu; yardım becerileri (β=.21, p< .01) ve oturum yönetme öz yeterlik inançlarını (β=.23, p< .01) anlamlı ve pozitif yönde yordamaktadır. Duygusal farkındalık boyutu; yardım becerileri (β=.18, p< .01), oturum yönetme becerileri (β=.20, p< .01) ve zor danışma süreçlerini yönetebilme öz yeterlik inancını (β=.20, p< .01) anlamlı ve pozitif yönde yordamaktadır. Sosyal beceri boyutu, yardım becerileri öz yeterlik inancı boyutunu anlamlı ve pozitif yönde yordamaktadır (β=.18, p< .01). Duygusal farkındalık boyutu zor danışma süreçlerini yönetebilme öz yeterlik inancını (β=.07, p< .01) anlamlı ve pozitif yönde çok düşük seviyede yordamaktadır. Yardım becerileri öz yeterlik inancının %25'i duygusal okuryazarlık ölçeğinin üç boyutu tarafından açıklanmaktadır. Öz-düzenleme ve duygusal farkındalık boyutları; oturum yönetme öz yeterlik inancının %18'lik varyansını birlikte temsil etmektedir.