ORTAOKUL ÖĞRENCİLERİNİN VERİ OKURYAZARLIĞI DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EYÜP BURAK KUZPINARI
Danışman: Bahadır Kılcan
Özet:Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin veri okuryazarlığı düzeylerini çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Çalışmada ortaokul öğrencilerinin veri okuryazarlığı düzeylerini incelemek amacıyla nicel araştırma yöntemlerinden biri olan betimsel tarama modeli tercih edilmiştir. Çalışmada, veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen "Veri Okuryazarlığı Düzey Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmanın veri toplama sürecinde 638 kız 636 erkek olmak üzere toplam 1274 ortaokul öğrencisinden veri toplanarak araştırma kapsamındaki değişkenlere göre incelenmiştir. Veri toplama süreci yüz yüze gerçekleştirilmiş olup gönüllülük esasına göre gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen nicel veriler bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Welch testi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; ortaokul öğrencilerinin veri okuryazarlığı düzeyleri araştırmada yer alan değişkenler açısından incelendiğinde, ortaokul öğrencilerinin cinsiyetlerinin, sınıf düzeylerinin, anne eğitim durumlarının, baba eğitim durumlarının, sosyoekonomik düzeylerinin tablet ve bilgisayara sahip olma durumlarının ve matematik ders notlarının veri okuryazarlığı düzeylerinde anlamlı bir farklılaşmaya neden olduğu görülmüştür. Bununla birlikte ortaokul öğrencilerinin veri okuryazarlığı düzeylerinin en fazla sosyoekonomik düzey ve matematik ders notu değişkenlerinden etkilendiği, en az ise sınıf düzeyi değişkeninden etkilendiği tespit edilmiştir. Yapılacak gelecek çalışmalarda araştırmacılara daha farklı değişkenler üzerinden incelemelerde bulunmaları ve veri okuryazarlığı becerisinin diğer beceriler ile arasındaki ilişkiye yönelik çalışmalar gerçekleştirmeleri önerilmiştir.