2,4-D (2,4-Diklorofenoksi) asetik asit ve türevleri ile Bisfenol-a (bis-a) ve Fosfinotrisin (PPT)'in su pireleri Daphnia magna (Straus, 1820) (Cladocera, Crustacea) üzerine akut toksik etkilerinin belirlenmesi

GÜLDANE ÇINAR PEKTAŞ

2,4-D (2,4-Diklorofenoksi) asetik asit ve türevleri ile Bisfenol-a (bis-a) ve Fosfinotrisin (PPT)'in su pireleri Daphnia magna (Straus, 1820) (Cladocera, Crustacea) üzerine akut toksik etkilerinin belirlenmesi

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLDANE ÇINAR PEKTAŞ

Danışman: FERİHA YILDIRIM

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bitkide büyüme düzenleyicilerden 2,4-Diklorofenoksiasetik asit (2,4-D) ve türevlerinden 2,4-D Isooktilester (2,4-D Ester) ve 2,4-D Dimetilamin (2,4-D Amin) iyi bilinen yapay oksinlerdendir. Bu maddeler seçici herbisit (yabancı ot öldürücü) etkisi göstermektedir.Fosfinotrisin (PPT) ise bakteri, bitki ve hayvan hücrelerinde glutamin sentaz enzimlerini inhibe ettiğinden herbisit olarak kullanılmaktadır. Bisfenol-A (BPA) plastik üretiminde kullanılan karsinojen bir maddedir.Bu çalışmada, 2,4-D ve türevleri ile Fosfinotrisin ve Bisfenol-A'nın akuatik ekosistemlere karıştığında Daphnia magna (Straus,1820) (Cladocera, Crustacea) üzerine nasıl etki edeceğini araştırmak için 24 saatlik EC50 değerlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Ön denemeler sonunda her bir kaptaki hareketli D. magna bireyleri sayılmış, ortamın hafifçe karıştırılmasını takiben ölü bireyler dikkate alınarak, hareketsizlik yüzdesine; %0 - %100 karşılık gelen derişimler belirlenmiştir. Kontrol gruplarıda kullanılarak bu kimyasalların 24 saatlik EC50 değeri periyodik olarak belirlenmiştir.Kullanılan bu maddelerin 24 saatlik EC50 değerleri sırasıyla; D. magna bireylerinde probit analiz yöntemine göre 2,4-D için; 462,3 mg/l (346,36?636,42), 2,4-D Ester için; 2,4 mg/l (0,69?4,10), 2,4-D Amin için; 199,3 mg/l (146,94?266,095), BPA için; 6,682 mg/l (5,872?7,446), PPT için; 65,78 mg/l (33,872?444,371) bulunmuştur.Ayrıca Behrens-Karber yöntemi ile 24 saatlik EC50 değerleri 2,4-D 694,72 mg/l, 2,4-D Ester 7,7 mg/l, 2,4-D Amin 423,5 mg/l, BPA için; 7,7 mg/l, PPT için; 94,71 mg/l olarak saptanmıştır. Bu maddelerin konsantrasyondaki farklılıklara göre D. magna bireylerinin davranışlarında su yüzeyinde kalma, parçalanmalar ve ölüm gibi önemli değişiklikler gözlenmiştir.