Seçici lazer ergitme yöntemiyle üretilen kafes yapılara hıp uygulamasının mekanik özelliklere etkisinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KORAY YAMAN

Danışman: Gökhan Küçüktürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde metal eklemeli imalat havacılık, biyomedikal, savunma, otomotiv, enerji gibi birçok sektörde kullanılmaktadır. SLE üretim yöntemi, metal eklemeli imalat alanında tasarım özgürlüğü ile karmaşık yapıların üretimine olanak sağlaması açısından büyük avantaj sağlamaktadır. Karmaşık kafes yapılarının eklemeli imalat dışında konvansiyonel üretim yöntemleri ile üretimi oldukça güçtür. Bu çalışma kapsamında gerçekleştirilen literatür çalışmaları neticesinde BCC ve flourite kafes yapısı üretimi üzerinde karar kılınmıştır. BCC ve flourite kafes yapıları Ti-6Al-4V malzeme seçilerek küp ve çekme çubuğu şeklinde toz yataklı seçici lazer ergitme yöntemi ile üretilmiştir. Üretilen numunelere HIP ısıl işlemi uygulanmıştır. HIP ısıl işleminin etkisini gözlemek için Arşimet yoğunluk testi, optik ve taramalı elektron mikroskobu (SEM) incelemeleri, mikro sertlik ölçümü gerçekleştirilmiştir. Mekanik etkilerin gözlenmesi için statik basma testi, çekme testi ve split hopkinson basınç barı testi gerçekleştirilmiştir. HIP ısıl işlemi sonrası statik basma testinde BCC kafesin şekil değiştirme oranı %12,06'dan %34,4'e, flourite kafesin şekil değiştirme oranı %10,45'ten %20,35'e çıkarak yapı önemli oranda süneklik kazanmıştır. Benzer şekilde çekme testi sonuçlarına göre HIP ısıl işlemi sonrası BCC kafesin kopma uzaması %0,64'ten %5,33'e, flourite kafesin kopma uzaması ise %1,1'den %4,46'ya çıkarak önemli oranda süneklik kazanmıştır. Split Hopkinson basınç barı testi ile HIP ısıl işlemi öncesi kırılmanın ani ve gevrek olarak gerçekleştiği, ısıl işlem sonrası elde edilen sünek yapı sayesinde gerilmenin düğümler aracılığıyla daha kararlı iletildiği ve kırılmanın da daha kontrollü gerçekleştiği gözlenmiştir. Ayrıca çekme testi sonrası SEM cihazında kırılma yüzeyi incelemesi gerçekleştirilmiş, gevrek kırılma yüzeyinden sünek kırılma yüzeyine geçiş literatür ile uyumlu olarak değerlendirilmiştir.