Mesleki ve teknik ortaöğretim okullarından meslek yüksek okullarına sınavsız geçişin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİM YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜSEYİN ACIR
Danışman: TEMEL ÇALIK
Özet:Ill ÖZET Bu araştırmanın amacı, mesleki ve teknik orta öğretim okullarından meslek yüksek okullarına sınavsız geçiş uygulamasının değerlendirilmesidir. Meslek yüksek okulları; öğretim elemanlarının, öğrencilerinin bilgisine başvurularak mesleki ve teknik orta öğretim okullarından meslek yüksek okullarına sınavsız geçiş uygulaması, eğitim-öğretim, yönetim, piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutlarında değerlendirilmiş, görüşler arasındaki farkların ististatistiksel olarak anlamlı olup olmadığı ortaya konulmuştur. Araştırma, tarama modelinin kullanıldığı betimsel bir çalışmadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak mesleki ve teknik orta öğretim kurumlarından meslek yüksek okullarına sınavsız geçişin değerlendirilmesine yönelik, beşli likert tipinde 30 maddeden oluşan bir ölçek kullanılmıştır. Uzman görüşleri doğrultusunda araştırmacı tarafından geliştirilen ölçek, eğitim-öğretim, yönetim, piyasa/iş hayatı ilişkileri olmak üzere toplam üç boyuttan oluşmaktadır. Araştırmanın evrenini, mesleki ve teknik orta öğretim okullarından meslek yüksek okullarına sınavsız geçiş kapsamında mesleki ve teknik orta öğretim okulları ile ilişkilendirilen meslek yüksek okulları öğretim elemanları, öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini, mesleki ve teknik orta öğretim okullarından meslek yüksek okullarına sınavsız geçiş kapsamında, mesleki ve teknik orta öğretim okulları ile ilişkilendirilen, Öğretim elemanı ve öğrenci sayıları dikkate alınarak Türkiye'nin beş bölgesinden seçilen sekiz meslek yüksek okulu öğretim elemanlarıyla, öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin istatistiksel analizinde frekans, yüzde, aritmetik ortalama, t-testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Farklılıkların anlamlılığının sınanmasında anlamlılık düzeyi oc =.05 olarak kabul edilmiştir.IV Araştırma sonucunda aşağıdaki bulgulara ulaşılmıştır. "Meslek yüksek okulu, ilişkilendirilen mesleki ve teknik orta öğretim okulunun yönetici / teknik öğretmenlerinden yararlanmaktadır." ifadesine öğretim elemanları ve öğrenciler çoğunlukla katılmaktadırlar. "Meslek yüksek okullarında verilen eğitim, iş hayatı için yeterlidir." ifadesine öğretim elemanları orta düzeyde, öğrenciler ise çoğunlukla katılmamaktadırlar. "Sınavsız geçiş uygulaması ile meslek yüksek okullarına öğrenci alınması yerinde verilmiş bir karardır." ifadesine öğretim elemanları çoğunlukla katılmamakta, öğrenciler ise orta düzeyde katılmaktadırlar. "Meslek yüksek okulu, ilişkilendirilen mesleki ve teknik orta öğretim okulunun atölye-laboratuvarlarından yararlanmaktadır.","Meslek yüksek okulu, ilişkilendirilen mesleki ve teknik orta öğretim okulunun makine, teçhizatından yararlanmaktadır. ","Meslek yüksek okullarına sınavsız olarak alınan öğrenciler, mesleki ve teknik orta öğretim okullarının aynı/benzer programlarından gelmelidir.","Meslek yüksek okulu öğrencileri, bağlı olduğu üniversitenin sosyal tesislerinden yararlanmaktadır.'V'Meslek yüksek okullarına sınavsız değil, ÖSS ile öğrenci alınmalıdır.", "Okulda görevli öğretim elemanları, mesleki bilgi ve beceri yönünden yeterlidir." ifadelerine öğretim elemanları çoğunlukla katılırken, öğrenciler orta düzeyde katılmaktadırlar. "Sınavsız geçiş uygulaması ile meslek yüksek okullarına öğrenci alınması, üniversitelerin lisans ( 4 yıllık) programlarına olan talebi azaltır." ifadesine öğrenci ve öğretmenler çoğunlukla katılmamaktadırlar. Öğretim elemanlarının eğitim-öğretim, yönetim ve piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutlarına yönelik görüşleri arasında cinsiyete göre anlamlı bir fark vardır. Erkek öğretim elemanları her üç boyutta da yapılan uygulamalara, kadın öğretim elemanlarına göre daha olumlu bakmaktadırlar.Öğretim elemanlarının kurumdaki unvan ve görev yaptıkları programlara göre eğitim-öğretim boyutundaki görüşlerinde anlamlı bir fark vardır. Okutmanlar, öğretim görevlilerine göre daha olumlu görüşe sahiptir. Öğretim elemanlarının görev yaptığı meslek yüksek okullarına göre eğitim- öğretim, yönetim ve piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutlarındaki görüşlerinde anlamlı bir fark vardır. Öğrencilerin eğitim-öğretim, yönetim boyutlarına yönelik görüşlerinde cinsiyete göre anlamlı bir fark vardır. Erkek öğrenci görüşleri, kız öğrenci görüşlerine göre daha olumludur. Öğrencilerin yaşlarına göre piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutundaki görüşlerinde anlamlı bir fark vardır. Yaşı 22' den daha büyük olanlar; yaşı 17-19 arası olan öğrencilere göre piyasa/iş hayatı ilişkileri konusundaki görüşleri daha olumludur. Öğrencilerin sektörde çalışma durumuna göre eğitim-öğretim, yönetim boyutları görüşlerinde anlamlı bir fark vardır. Buna göre kamuda çalışanlar eğitim-öğretim ve yönetim boyutuna çoğunlukla katılırken, çalışmayanlar, özel sektörde çalışanlar ve kendi işini yapanlar ise orta düzeyde katılmaktadırlar. Öğrencilerin sektörde çalışma durumuna göre piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutundaki görüşlerinde anlamlı bir fark vardır. Piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutuna kamuda çalışanlar, çalışmayanlar, kendi işini yapanlar orta düzeyde katılırken; özel sektörde çalışanlar katılmamaktadırlar. Öğrencilerin meslek yüksek okulu eğitimine başlama zamanına göre eğitim- öğretim boyutundaki görüşlerinde anlamlı bir fark vardır. Buna göre eğitim-öğretim boyutuna liseden mezun olduğu yıl meslek yüksek okuluna girenler, 1 yıl sonra girenler, iki yıl sonra girenler orta düzeyde katılırken; üç ve üzeri yıl bekleyip girenler ise çoğunlukla katılmaktadırlar.VI Öğrencilerin devam ettikleri meslek yüksek okuluna göre eğitim-öğretim, yönetim, piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutlarındaki görüşlerinde anlamlı bir fark vardır. Buna göre, Atatürk üniversitesi Erzurum Meslek Yüksek Okuluna devam eden öğrenciler, diğer meslek yüksek okullarındaki öğrencilere göre eğitim-öğretim, yönetim, piyasa/iş hayatı ilişkileri boyutlarına çoğunlukla katılmaktadırlar.