Maksillofasiyal bölgedeki yabancı cisimlerin saptanmasında, konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ve ultrasonografinin tanısal doğruluğunun karşılaştırılması: in vitro bir çalışma

---

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KÜBRA TAKA

Danışman: İLKAY PEKER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çeşitli yollarla vücuda giren yabancı cisimlerin, tedavi öncesi uygun görüntüleme yöntemleri ile doğru lokalizasyonu komplikasyonlarını önlemek için oldukça önemlidir. Uygun görüntüleme yöntemi seçilirken yabancı cisimlerin olası içeriğinin dikkate alınması gerekir. Bu çalışmanın amacı; maksilofasiyal bölgede karşılaşılabilecek farklı boyutlardaki çeşitli yabancı cisimlerin tespitinde konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT) ve ultrasonografinin (USG) etkinliğini in vitro olarak değerlendirmektir. Çalışmada 8 farklı yabancı cisim (ahşap, amalgam, cam, diş, grafit, kompozit, plastik ve taş) 3 farklı çaplarda (2, 3 ve 4 mm) ve 5 farklı ortodontik materyal (Elgiloy tel, TMA tel, paslanmaz çelik, paslanmaz çelik braket ve seramik braket) koyun kafasının iki farklı bölgesine yerleştirilerek, KIBT ve USG ile değerlendirdi. Plastik ve ahşap KIBT görüntülerinde izlenemezken, USG görüntülerinde izlendi. Diğer yabancı cisimler ise her iki görüntüleme yönteminde görülebilmekle birlikte, KIBT'de daha net olarak gözlendi. KIBT'nin yabancı cisimleri görüntüleyebilme duyarlılığının %79,3; USG'nin ise %95,4 olduğu tespit edildi. Gözlemci-içi uyum ve gözlemciler-arası uyum KIBT'de USG'den daha yüksek bulundu. Yabancı cismin çapı arttıkça hem KIBT hem de USG'de görünürlükleri artmaktaydı. Sonuç olarak, çoğu radyoopak yabancı cisim KIBT daha net gözlenirken; radyolusent olan ahşap ve plastik KIBT'de gözlenemedi. Klinik pratikte, özellikle yüzeysel yumuşak dokularda yabancı cisim şüphesi olan hastalarda USG'nin avantajlı olduğu söylenebilir. Aynı zamanda, yabancı cisim şüphesi bulunan hastalarda görüntüleme yöntemleriyle yabancı cismin izlenemediği durumlarda küçük çaplı materyallerin dokulara penetre olma olasılığı göz önünde bulundurulmalıdır.