Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Eylem BUDAK BAYIR
Danışman: FİTNAT KÖSEOĞLU
Özet:Bu çalısmanın ilk amacı Türkiye'deki fen (kimya) alanı öğretmenlerinin sorgulayıcı-arastırma pedagojisini sınıflarında uygulamalarını desteklemek üzere hizmetiçi ve hizmet öncesi eğitime yönelik olarak kimya öğretmeni ve öğretmen adayları için sorgulayıcı-arastırmaya dayalı mesleki gelisim çalısma atölyesi gelistirmektir. İkinci amacı ise gelistirilen atölyenin kimya öğretmen adayları üzerinde kimya öğretimi özyeterlik inançları, bilimsel süreç becerileri, bilimsel bilginin doğası ile ilgili anlayısları, fen öğretimi tutumları, kimya öğrenimi ve öğretimi hakkındaki anlayısları, öğretmen olarak rollerindeki değisimi algılayısları, sorgulayıcı-arastırma pedagojisine yönelik inançları açısından etkilerini ve sorgulayıcı-arastırmaya dayalı mesleki gelisim atölyesi hakkındaki düsüncelerini arastırmaktır. Arastırmanın örneklemini Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Kimya Eğitimi Anabilim Dalı'nda 2006-2007 öğretim yılında 5. sınıfta öğrenim gören 20 öğretmen adayı olusturmaktadır. Arastırmada kantitatif (nicel) ve kalitatif (nitel) arastırmanın karısımı bir metodoloji (mixed-methodology) kullanılmıstır. Arastırmanın nicel kısmına iliskin olarak deneysel desenlerden tek-grup öntest-sontest tasarımı kullanılarak Bilimsel İslem Beceri Testi (BİBT), Bilimsel Bilginin Doğası Ölçeği (BBDÖ), Kimya Öğretmen Adayları Özyeterlik İnanç Ölçeği (KÖİÖ), Fen Öğretimi Tutum Ölçeği (FÖTÖ) uygulanmıstır. Arastırmanın nitel kısmına yönelik olarak da katılımcı öğretmen adaylarının durum çalısmalarından elde edilen veriler kalitatif olarak incelenmistir. Bu amaçla mülakatlar ve öğretmen adaylarından sağlanan yazılı dökümanlar (katılımcı günlükleri, yazılı ödevler) kullanılmıstır. Arastırmada gelistirilen kimya öğretmeni ve öğretmen adayları için sorgulayıcı-arastırmaya dayalı mesleki gelisim çalısma atölyesi literatüre dayanarak 7 bölümden olusturulmustur. Bu bölümler sırasıyla söyledir: 1. Bölüm: Aktivitelerle Sorgulayıcı-Arastırma 2. Bölüm: Sorgulayıcı-Arastırma Nedir? 3. Bölüm: Sorgulayıcı-Arastırmayı Destekleyen Model ve Stratejiler 4. Bölüm: Sorgulayıcı-Arastırmada Bilimsel Süreç Becerileri 5. Bölüm: Sorgulayıcı-Arastırmada Soru Sorma 6. Bölüm: Sorgulayıcı-Arastırmanın Uygulanmasına Yönelik Yanlıs Anlayıslar 7. Bölüm: Sorgulayıcı-Arastırmaya İliskin Deneyim ve Görüs Paylasımı Gelistirilen sorgulayıcı-arastırmaya dayalı çalısma atölyesinin uygulanması haftada 3 saatlik oturumlar halinde 10 hafta süreyle yürütülmüstür. Çalısmadan elde edilen verilerin kantitatif analizleri için SPSS (Statistical Package for the Social Science) ve Microsoft Office Excel bilgisayar programları kullanılarken kalitatif analizler için ise Hyperresearch Programı kullanılmıstır. Yapılan istatistiksel analizler, gelistirilen sorgulayıcı-arastırmaya dayalı çalısma atölyesinin kimya öğretmen adayları üzerinde kimya öğretimi özyeterlik inançları, bilimsel süreç becerileri, bilimsel bilginin doğası ile ilgili anlayısları, fen öğretimi tutumları açısından anlamlı ve pozitif bir etkisinin olduğunu ortaya koymustur. Nitel analizlerden elde edilen bulgularda ise öğretmen adaylarının sorgulayıcıarastırmaya dayalı mesleki gelisim çalısma atölyesine katılımlarından sonra kimya öğretimi ve öğrenimi ile ilgili anlayıslarında geleneksel öğretimden yapılandırıcı öğretime doğru bir anlayıs değisimi yasadıklarını ortaya koymustur. Öğretmen adaylarının öğretmen olarak rollerindeki değisime yönelik olarak ise geleneksel öğretmenden yapılandırıcı öğretmene doğru bir algılamaya gittikleri tespit edilmistir. Çalısmanın bulguları, sorgulayıcı-arastırma pedagojisine iliskin öğretmen adayları tarafından olusturulan inançların ise daha çok öğrencinin kazanımlarına yönelik olduğunu ortaya koymustur. Öğretmen adaylarının sorgulayıcı-arastırmaya dayalı mesleki gelisim atölyesi hakkındaki düsüncelerine yönelik elde edilen bulgularda ise atölyenin yapısına ve kazançlarına iliskin olumlu düsünceler ortaya koydukları tespit edilmistir.