Okul öncesi dönem çocuklarının davranışsal öz düzenleme becerileri ile liderlik özelliklerinin incelenmesi


Creative Commons License

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEVGİ DOĞAN

Danışman: Serap Demiriz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 48-66 ay çocukların davranışsal öz düzenleme becerileri ile liderlik özelliklerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, Ankara İli Altındağ, Çankaya ve Keçiören ilçelerinde bulunan Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi anasınıfı ve anaokullarına devam eden 48-66 ay arasında 192'si kız ve 205'i erkek olmak üzere toplam 397 çocuk ile yürütülmüştür. Araştırmada çocuklar ve aileleri ile ilgili gerekli bilgilere ulaşabilmek için "Genel Bilgi Formu"; çocukların davranışsal öz düzenleme becerini belirlemek için "Çocuk Davranış Değerlendirme Ölçeği (ÇODDÖ)"; çocukların liderlik özelliklerini belirlemek için "Erken Çocukluk Dönemi Liderlik Ölçeği (EÇDLÖ)" kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde bağımsız değişkenin kategori sayısının iki olduğu durumlarda parametrik test varsayımlarının sağlandığı durumlar için bağımsız örneklemler t testi, sağlanmadığı durumlar için ise parametrik olmayan testlerden Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Kategori sayısı ikiden fazla olduğu durumlarda ise parametrik test varsayımlarının sağlandığı durumlarda tek yönlü varyans analizi, sağlanmadığı durumlarda parametrik olmayan testlerden Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. Çocuk Davranış Değerlendirme Ölçeği (ÇODDÖ) ve Erken Çocukluk Dönemi Liderlik Ölçeği (EÇDLÖ) puanları arasındaki ilişkiler için ise Spearman Brown korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda çocukların davranışsal öz düzenleme becerileri çocuğun yaşına, cinsiyetine, anne öğrenim durumuna ve baba öğrenim durumuna göre istatiksel açıdan anlamlı bir farklılık gösterirken; doğum sırasına göre istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık göstermediği saptanmıştır. Çocukların liderlik özellikleri çocuğun cinsiyetine, anne öğrenim durumuna ve baba öğrenim durumuna göre istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık gösterirken; yaşına ve doğum sırasına göre istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Araştırmada davranışsal öz düzenleme becerileri ile liderlik özellikleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır.