İLKOKUL 4. SINIF ÖĞRENCİLERİNİN MATEMATİK ÖĞRENME SÜRECİNDE DİJİTAL TEKNOLOJİ KULLANIMLARI, MOTİVASYONLARI VE AKADEMİK BAŞARILARI ARASINDAKİ İLİŞKİ
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi, Temel Eğitim, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Feyyaz Öztop
Danışman: Bekir Buluç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin matematik öğrenme sürecinde dijital teknoloji kullanımları, matematik dersine yönelik motivasyonları ve matematik dersi akademik başarıları arasındaki ilişkileri incelemektir. Araştırmada karma yöntem araştırma desenlerinden yakınsayan paralel desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunun örneklemini 2021-2022 eğitim öğretim yılı II. döneminde Ege bölgesindeki bir ilde öğrenim görmekte olan 1.012 ilkokul dördüncü sınıf öğrencisi, nitel boyutunun çalışma grubunu aynı ilde ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerini okutan 118 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın nicel boyutunda, öğrencilerin matematik öğrenme sürecinde dijital teknoloji kullanma düzeylerini belirlemek için "Matematik Öğrenme Sürecinde Dijital Teknoloji Kullanımı Ölçeği"; matematik dersine yönelik motivasyon düzeylerini belirlemek için "Matematik Dersine Yönelik Motivasyon Ölçeği", matematik dersi akademik başarı düzeylerini belirlemek için sayılar ve işlemler öğrenme alanına yönelik hazırlanan "Matematik Dersi Akademik Başarı Testi" ve öğrencilerle ilgili kişisel bilgileri belirlemek için "Kişisel Bilgiler Formu" kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda sınıf öğretmenlerinin konu ile ilgili görüşlerinin belirlenmesi için görüşme soruları kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verilerinin analizinde betimsel istatistikler, t Testi, tek yönlü ANOVA, yapısal eşitlik modellemesi ve bootsrap testi; nitel verilerin analizinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmada nicel verilerin analizinden elde edilen sonuçlara göre, matematik öğrenme sürecinde dijital teknoloji kullanımı ile matematik dersi akademik başarısı arasındaki ilişkide matematik dersine yönelik motivasyonun kısmi aracılık rolü olduğu bulunmuştur. Matematik öğrenme sürecinde dijital teknoloji kullanımının matematik dersine yönelik motivasyon aracılığıyla matematik dersi akademik başarısı üzerindeki dolaylı etkisinin orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Diğer yandan öğrencilerin matematik öğrenme sürecinde dijital teknoloji kullanımı, matematik dersine yönelik motivasyon ve matematik dersi akademik başarılarının yüksek düzeyde olduğu ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte öğrencilerin matematik öğrenme sürecinde dijital teknoloji kullanımlarının cinsiyete, yaşa, kardeş sayısına, günlük dijital teknoloji kullanım süresine, sahip olunan dijital araç çeşitliliğine, kendi dijital aracının olma durumuna göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı; evde internet bağlantısı bulunma durumuna göre ise anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin matematik dersine yönelik motivasyonlarının günlük dijital teknoloji kullanım süresine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı; cinsiyete, yaşa, kardeş sayısına, evde internet bağlantısı bulunma durumuna, sahip olunan dijital araç çeşitliliğine, kendi dijital aracının olma durumuna göre ise anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra öğrencilerin matematik dersi akademik başarılarının günlük dijital teknoloji kullanım süresine, evde internet bağlantısı bulunma durumuna, sahip olunan dijital araç çeşitliliğine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı; cinsiyete, yaşa, kardeş sayısına ve kendi dijital aracının olma durumuna göre ise anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenmiştir. Bunlarla birlikte nitel verilerin analizinden elde edilen bulgulara göre sınıf öğretmenlerinin büyük çoğunluğu öğrencilerin matematik öğrenme sürecinde dijital teknolojiyi kullanması gerektiği yönünde görüş bildirmişlerdir. Bu görüşe gerekçe olarak en fazla dijital teknolojinin görsel olarak desteklemesi gösterilmiştir. Öte yandan sınıf öğretmenlerinin büyük çoğunluğu öğrencilerin matematik öğrenme sürecinde dijital teknolojiyi kullanmalarının matematik dersine yönelik motivasyonlarını olumlu yönde etkilediğine dönük görüş bildirmiş ve bu görüşe gerekçe olarak en fazla dijital teknolojinin dikkati/ilgiyi çekmesi gösterilmiştir. Diğer yandan sınıf öğretmenlerinin büyük çoğunluğu öğrencilerin matematik öğrenme sürecinde dijital teknolojiyi kullanmalarının matematik başarılarını olumlu yönde etkilediğine dönük görüş bildirmiş ve bu görüşe gerekçe olarak en fazla dijital teknolojinin soyut matematiksel kavramların somutlaştırılmasına yardımcı olması gösterilmiştir. Ayrıca sınıf öğretmenlerinin tamamına yakını öğrencilerin matematik dersine yönelik motivasyonlarının matematik dersi akademik başarılarını olumlu yönde etkilediğine dönük görüş bildirmiş ve bu görüşe gerekçe olarak en fazla dersi sevmek gösterilmiştir. Son olarak sınıf öğretmenleri matematik öğrenme sürecinde dijital teknolojinin etkili kullanılması için en fazla öneriyi öğrencilere yönelik geliştirmişlerdir. Öğrencilere yönelik en sık dile getirilen öneri dijital teknolojinin belirli bir süre kullanılması iken, tüm yanıtlar bazında en sık geliştirilen öneri de ebeveynlere yönelik olan dijital teknolojinin ailenin kontrolünde kullanılmasıdır. Araştırmanın sonuçlarından hareketle uygulamaya ile gelecek araştırmalara yönelik öneriler geliştirilmiş ve bu önerilere araştırmanın sonunda yer verilmiştir.