İLKOKUL DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN MATEMATİĞE YÖNELİK TUTUMLARI İLE MATEMATİK ÖZ YETERLİK ALGILARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SÜMEYYE CANBULUT

Danışman: Bekir Buluç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı ilkokul dördüncü sınıf düzeyinde öğrenim gören öğrencilerinin matematik dersine yönelik tutumları ile matematik öz yeterlik algıları arasındaki ilişkiyi çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırmada öğrencilerin matematiğe yönelik tutumları ve öz yeterlik algıları öğrencinin cinsiyeti, öğrenim gördüğü okul türü, kardeş sayısı, anne ve baba öğrenim düzeyi ve öğrencinin ders çalışabileceği bir odaya sahip olması değişkenleri açısından elde edilen veriler kapsamında analiz edilmiş ve incelenmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Ankara ilinin sekiz merkez ilçesinde bulunan özel ve devlet okullarında dördüncü sınıf düzeyinde öğrenim görmekte olan ve seçkisiz örnekleme yöntemlerinden biri olan tabakalı örnekleme yöntemi ile seçilmiş 400 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmadaki veriler "Matematiğe Yönelik Tutum Ölçeği" ile "Matematik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği" ile toplanmış ve analiz edilmiştir. Geçerlik ve güvenirlik çalışması amacıyla faktör analizi yapılmış ve sonucunda Matematiğe Yönelik Tutum Ölçeği'nin 'değer, mutluluk ve özgüven' olmak üzere üç boyutu olduğu ve bu üç boyutun ölçeğin kümülatif varyansı açıklama oranının % 59,7 olduğu, ayrıca güvenirlik katsayısının Cronbach Alpha, ,72 olduğu tespit edilmiştir. Matematik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği için yapılan faktör analizi sonucunda ölçeğin 'matematik benlik algısı, matematik konularında davranışlarındaki farklılık ve matematiği yaşam becerilerine dönüştürebilme' olmak üzere üç boyuttan oluştuğu ve bu üç boyutun ölçeğin kümülatif varyansı açıklama oranının % 61,5 olduğu, ayrıca güvenirlik katsayısının Cronbach Alpha (α) ,82 olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen veriler araştırmanın amacı ve alt problemleri açısından analiz edilmiştir. Veri analizinde aritmetik ortalama, frekans, yüzde, bağımsız t testi ve ANOVA analiz tekniklerinden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularından elde edilen sonuç doğrultusunda, dördüncü sınıf öğrencilerinin cinsiyet, öğrenim gördüğü okul türü ve kardeş sayısı değişkenleri ile matematik dersine yönelik tutumları ile matematik öz yeterlik algıları arasında anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Yapılan analizlerin sonucunda matematiğe yönelik tutum ve öz yeterlik algısı ile anne-baba öğrenim düzeyi, 1. dönem karne notu ve odası olması değişkenlerine göre anlamlı bir fark olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Matematiğe yönelik tutum ile öz yeterlik algısı arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Analiz sonuçlarına göre matematik öz yeterlik algısının matematiğe yönelik tutumun yüzde 42,4'ünü açıkladığı tespit edilmiştir. Ayrıca dördüncü sınıf öğrencilerinin matematik öz yeterlik algısının matematiğe yönelik tutumun anlamlı bir yordayıcısı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma bulguları doğrultusunda öğrencilerin matematiğe yönelik tutumlarını ve öz yeterlik algılarını geliştirmek için öğretmenlere ve çalışmalar için araştırmacılara bazı önerilerde bulunulmuştur.