Havacılık kazalarında uçuş ekibi faktörünün analizi ve yeni bir model önerisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERTUĞRUL ALTUN
Danışman: CEVRİYE GENCER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Halen dünyada en güvenilir ve en hızlı ulaşım sisteminin havayolu taşımacılığı olduğu bilinen bir gerçektir. Ancak ne kadar güvenli olursa olsun risk faktörünün yüksek olduğu bu ortamda, bir çok kazalar meydana gelmektedir. Kazaların sebepleri incelendiğinde, kaza zincirindeki ortak halkanın insan faktörleri olduğu (pilotlar, hava trafik kontrolörleri, bakım elemanları, tasarımcılar, imalatçılar, vb.), insan faktörleri içerisinde de ana sebebin uçuş ekibi olduğu görülmektedir.Yıllar içerisinde havacılık alanında çok büyük teknolojik ilerlemeler kaydedilmesine rağmen, bu teknolojik yenilikleri kullanan insan konusunda pek fazla bir değişiklik olmamıştır. Özellikle hava araçları gibi gelişmiş sistemlerin kullanılmasında ve uçuş görevinin başarıyla icra edilmesinde uçuş ekibinin üstlendiği rol çok daha belirgindir. Eldeki tüm kaynakların uygun ve etkin bir şekilde kullanımını içeren, ortaklaşa bir faaliyetin sonucu olan uçuş ekibi koordinasyonu ile doğru kararlar verilebileceği ve uçuş faaliyetlerinin çok daha emniyetli ve başarılı bir şekilde yürütülebileceği görülmüştür.Bu tez çalışmasında tehditlerin farkına varabilmemiz için öncelikle insan kaynağı ve bu kaynağın ana unsuru olan uçuş ekibi üzerinde durulması gerektiği vurgulanmış, geçmişten günümüze insan performansı ve insan performansını etkileyen bu faktörler analiz edilmiştir. Havacılık kazaları incelenerek bu kazalara etki eden uçuş ekibi faktörü izah edilmiş; insan faktörleri inceleme modellerinden, İnsan Faktörleri Analizi ve Sınıflandırılması Sistemine uçuş ekibi faktörü uyarlanarak yeni bir model önerilmiştir. Elde edilen yeni model ile kazalara etki eden uçuş ekibi faktörlerinin daha etkin ve doğru bir şekilde tespit edilerek, bu sayede kaza oranlarının azaltılabileceği değerlendirilmektedir.