Serebral palsili bireylerde üst ekstremite robotik rehabilitasyonun üst ekstremite fonksiyonları ve yürüme parametreleri üzerine etkilerinin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mustafa BURAK

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Bülent Elbasan

Eş Danışman: Evren Yaşar

Özet:

Bu çalışma unilateral serebral palsili bireylere uygulanan üst ekstremite robotik rehabilitasyonun üst ekstremite fonksiyonları ve yürüme parametreleri üzerindeki etkilerinin incelenmesi amacıyla yapıldı. Çalışmaya 6-18 yaş arasındaki Unilateral Serebral Palsili bireyler dâhil edildi. Kontrol grubundaki bireylere (n:15) 6 hafta, haftada 3 gün, günde 45 dakika konvansiyonel fizyoterapi uygulanırken, çalışma grubuna (n:16) konvansiyonel fizyoterapiye ek olarak 6 hafta boyunca, haftada 3 gün, günde 30 dakika Armeo Spring üst ekstremite robotik rehabilitasyon programı uygulandı. Tüm katılımcılar gruplara kör bir fizyoterapist tarafından tedavi öncesinde ve tedavi sonrasında değerlendirildi. Üst ekstremite eklem hareket açıklığı universal gonyometre ile, kas tonusu Modifiye Ashworth Skalası ile değerlendirildi. Aktivite değerlendirmeleri Jebsen Taylor El Fonksiyon Değerlendirmesi, Üst Ekstremite Becerileri Kalite Testi, Abilhand-Kids, Üst Ekstremite Selektif Kontrol Skalası, Gövde Kontrol Ölçüm Skalası ve yürüme analizi için 4D Diers Formetic ile yapıldı. Katılım ise Pediatrik Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği ve Çocuklar için Yaşam Kalitesi Ölçeği ile değerlendirildi. Tedavi sonrası fark verilerinde önkol supinasyon, el bileği fleksiyon ve ekstansiyon eklem hareket açıklığında ve önkol pronasyon kas tonusunda, etkilenen taraf Jebsen Taylor El Fonksiyon Testi ile Abilhand-Kids puanlarında çalışma grubunda anlamlı gelişme olduğu bulundu. Tedavi öncesi ve sonrası fark verileri incelendiğinde; Üst Ekstremite Beceri Kalite Testi’nin sadece kavrama alt bölümünde, Üst Ekstremite Selektif Kontrol Skalası’nın toplam puanında, Gövde Kontrol Ölçüm Skalası’nın sadece statik oturma dengesinde, Pediatrik Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği’nde ise sadece kendine bakım puanında çalışma grubu lehine anlamlı fark bulundu. Yürüme parametrelerinde ise az etkilenmiş taraf duruş ve sallanma fazında çalışma grubu lehine anlamlı gelişme görüldü (p<0,05). Sonuç olarak konvansiyonel fizyoterapiye ek olarak uygulanan üst ekstremite robotik rehabilitasyonunun üst ekstremite fonksiyonlarını iyileştirmenin yanı sıra yürüme parametreleri üzerinde de etkili olduğu bulundu. Bu nedenle üst ekstremite fonksiyonlarını ve yürüyüşü iyileştirmek için konvansiyonel fizyoterapiye ek olarak robotik rehabilitasyonun uygulanması önerilir.

Anahtar Kelimeler : Unilateral serebral palsi, Üst ekstremite, Robotik rehabilitasyon, Yürüme