Dinocap fungisitinin Allium cepa L. kök ucu hücreleri ve insan periferal lenfositlerinde sitogenetik etkileri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOLOJİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2003
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA ÇELİK
Danışman: FATMA ÜNAL
Özet:DINOCAP FUNGİSİTİNİN ALLIUM CEPA L. KÖK UCU HÜCRELERİNDE VE İNSAN PERİFERAL LENFOSİTLERİNDE SİTOGENETİK ETKİLERİ (Doktora Tezi) Mustafa ÇELİK GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Nisan 2003 ÖZET Bu araştırmada, dinocap fungisitinin sitogenetik etkileri A cepa'da ve insan periferal lenfositlerinde çalışılmıştır. Büyümeyi azaltma testi kullanılarak, bu fungisitin LD50 değeri 25 ppm olarak belirlenmiş ve daha sonra Allium cepa kökleri 6,25, 12,50, 25, 50 ve 100 ppm'lik konsantrasyonlar ile 12, 24 ve 48 saat muamele edilmiştir. Bütün muamelelerde 100 ppm'lik konsantrasyon toksik bulunmuştur. Her bir doz ve uygulama suresi için, mitotik indeks, mitotik faz frekansları, mitotik ve kromozomal anormallikler belirlenmiştir. Bütün uygulama sûrelerinde, konsantrasyon arttıkça mitotik indeks, kontrollere göre önemli düzeyde azalmıştır. Bununla birlikte, dinocapın 25 ve 50 ppm'lik konsantrasyonlarının 48 saatlik uygulamaları dışında mitotik safhaların oranına önemli bir etkisi olmamıştır. Bu fungisit önemli oranda anormal mptoza neden olmuştur. 7 tip anormallik tespit edilmiştir bunlar; yapışıklık, c-mitoz, köprüler, kalgm kromozomlar, multipolarlık, poliploidi ve fragmentlerdir. İnterfazda mikronukleuslu ve iki çekirdekli hücreler de gözlenmiştir. Bunlara ilave olarak, ön işlem uygulanan kök uçlarında, kromozom kırıkları, fragmentler, poliploidi ye kardeş kromatidlerde birleşme de belirlenmiştir. Dinocapın - sitogenetik etkilerinin insan lenfosit kültüründe incelenmesi için uygu|âma dozları bir ön çalışmayla tespit edilmiş ve daha sonra 5, 10, 15 ve 20 ppm'lik konsantrasyonlar 24 ve 48 saat süreyle uygulanmıştır. Her bir doz ve süre için mitotik indeks ve replikasyon indeksi belirlenmiştir. Mitotik indeks bütün uygulamalarda kontrole göre önemli ölçüde azalmıştır. Fakat dinocapın replikasyon indeksi üzerine önemli bir etkisi olmamıştır. Bütün konsantrasyon ve uygulama süreleri anormallik oranını önemli ölçüde arttırmıştır. En yaygın olarak gözlenen kromozomal anormallikler, kromatid kırığı, fragmentler, halka kromozomlar, kardeş kromatidlerde birleşme, disentrik kromozomlar, kromatidlerde değişme, poliploidi ve gaptır. Kardeş kromatidlerde değişme (KKD) 48 saatlik uygulamalarda önemli ölçüde artmıştır.Bilim kodu Anahtar Kelimeler 401.01.03 Pestisit, fungisit, sitogenetik etki, mitoz bölünme, mitotik anormallikler, kromozomal anormallikler, kardeş kromatid değişimi Sayfa Adedi Tez yöneticisi 102 Prof. Dr. Orhan Arslan, Prof. Dr. Fatma Ünal