Diyabetik sıçanlarda C Vitamini uygulamasının böbrek dokusundaki oksidan olaylara etkilerinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELEN ÖZAKAR
Danışman: ÇİĞDEM ÖZER
Özet:Diyabetik Sıçanlarda C Vitamini Uygulamasının Böbrek Dokusundaki Oksidan Olaylara Etkilerinin Araştırılması Streptozotosin (STZ), deneysel olarak diyabet oluşturmada sıkça kullanılan bir ajandır. STZ, glukoz oksidasyonunu bozar, insulin biyosentezi ve salınımını azaltır. Pankreas p hücrelerinde DNA'da kırılmalara sebep olur. Diyabetin en önemli komplikasyonlarından biri böbrek hasarıdır ve diyabetik böbrek hasarında oksidadif stresin rolü büyüktür. Klinik çalışmalar yüksek kan glukoz düzeylerinin nefropati gibi diyabetik vasküler komplikasyonların başlangıcında ve ilerlemesinde önemini vurgulamaktadır. Askorbik asit ise önemli bir antioksidandır ve diyabetik sıçanlarda AA gereksiniminin arttığı rapor edilmiştir. Çalışmamızda mevcut literatür bilgileri ışığında diyabetin sıklıkla etkilediği dokulardan biri olan böbrekte dışarıdan yapılan C vitamini takviyesinin doku vitamin düzeyleri üzerine olan etkisi ve bununla bağlantılı olarak oksidan parametrelerin incelenmesi amaçlandı. Deneylerde 38 adet erişkin erkek Wister Albino sıçan kullanıldı. Denekler bir hafta süre ile laboratuar ortamına uyum için bekletildikten sonra dört gruba ayrıldı. 1. Kontrol grubu (K, n = 9) 2. Vitamin C grubu (Vit C, n = 9)-42- 3. Diyabet grubu (D, n = 1 0) 4. Diyabet + Vitamin C grubu (D + Vit C, n = 1 0) 18 saatlik açlık sonrası hayvanların kuyruk veninden kan alınarak açlık kan şekerleri (AKŞ) ölçüldü. Aynı gün diyabet grubundaki hayvanlara 0.1 molar (pH 4.5) sitrat tamponunun 1 mi sinde çözünen 45 mg/kg STZ tek doz, intraperitoneal (i.p.) olarak enjekte edildi. Kontrol ve AA grubundaki hayvanlara da 1 mi sitrat tamponu i.p. olarak uygulandı. STZ uygulamasından 48 saat sonra AKŞ 200 mg/dl olanlar diyabet kabul edilerek çalışmaya alındı. Vit C ve D+Vit C grubundaki hayvanlara, musluk suyunda çözünen AA 20 mg/kg dozda intragastrik (i.g.) gavaj uygulamasıyla günde tek doz 21 gün süre ile verildi. Diyabet ve kontrol grubundaki hayvanlara ise musluk suyu i.g. olarak aynı hacim ve süre ile uygulandı. 22. gün hayvanlar Tiyopental Sodyum (50 mg/kg) anestezisi altında kalplerinden kan alınarak feda edildi. Böbrek dokusunda malondialdehit (MDA), glutatyon (GSH) ve AA düzeyleri spektrofotometrik yöntemle ölçüldü. Gruplar arası farkları belirlemede ANOVA ve Mann Whitney U testleri kullanıldı, p < 0.05 değerleri anlamlı kabul edildi. Diyabetik gruplarda böbrek dokusu AA ve GSH düzeylerinde kontrollerine göre belirgin düşmelere karşılık MDA düzeyinde artış saptandı (p < 0.0001). Diyabetik sıçanlara C vitamini yüklemesiyle böbrek dokusu AA ve GSH düzeylerinde diyabet grubuna göre anlamlı bir artış görülürken (p< 0.0001, p < 0.05 ), diyabete bağlı olarak artan MDA düzeylerinde anlamlı bir düşme tespit edildi (p< 0.001).43- Sonuç olarak, diyabetle ilgili daha önce yayınlanmış bilgiler ve böbrek dokusunda yaptığımız çalışmamızın bulguları diyabetik hastalarda diyete C vitamininden zengin yiyecekler eklenmesi ve yüksek vitamin takviyesi yapılmasının faydalı olacağını göstermektedir.