Yardımcı Üreme Teknikleri ile Gebe Kalan ve Spontan Gebe Kalan Kadınlarda Annelik Öz-Yeterliği ve Bebek Bakımı ile ilgili Obsesif ve Kompulsif Davranışların Karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, DOĞUM VE KADIN HASTALIKLARI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İREM KARAKURT
Danışman: Şengül Yaman Sözbir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma, yardımcı üreme teknikleri (YÜT) yoluyla gebe kalan ve spontan gebe kalan kadınlarda annelik öz-yeterliği ve bebek bakımı ile ilgili obsesif ve kompulsif davranışların karşılaştırılması amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini 141 YÜT yoluyla gebe kalan 141 spontan gebe kalan olmak üzere toplam 282 anne oluşturmuştur. Araştırmanın verileri kişisel bilgi formu, Annelerin Ebeveynliğe İlişkin Algıladıkları Öz-Yeterlik Ölçeği (AEAÖY) ve Postpartum Dönemde Annelerin Bebek Bakımı ile ilgili Obsesif ve Kompulsif Davranışları Ölçeği (POKDÖ) ile toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin değerlendirmesi için Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 22.0 ve LİSREL 8.80 programı kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar %95'lik güven aralığında, anlamlılık 0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Araştırmada YÜT yoluyla gebe kalan kadınların AEAÖY puan ortalamaları 67.43±6.78 ve spontan gebe kalan kadınların AEAÖY puan ortalamaları 69.34±8.32 olduğu ve ölçek toplam ve bakım verebilme, rahatlatabilme ve durumsal inançlar alt ölçek puanları spontan gebe kalan kadınlarda YÜT yoluyla gebe kalan kadınlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde (p<.05) yüksek olduğu bulunmuştur. Araştırmada spontan gebe kalan kadınların POKDÖ puan ortalamasının 23,26±7,98 ve YÜT yoluyla gebe kalan kadınların POKDÖ puan ortalamasının 29,26±4,93 olduğu ve ölçek puan ortalamasının spontan gebe kalan kadınlarda YÜT yoluyla gebe kalan kadınlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde (p<.05) düşük olduğu belirlenmiştir. YÜT yoluyla gebe kalan kadınlarda POKDÖ ile AEAÖY puan ortalaması arasında negatif yönlü zayıf (r:-.376, p<.001), ilişki bulunmaktadır. Sonuç olarak, YÜT yoluyla gebe kalan kadınların annelik öz-yeterliğinin daha düşük ve postpartum dönemde bebek bakımı ile ilgili obsesif ve kompulsif davranışlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur.