Östemperlenmiş küresel grafitli dökme demirlerin işlenebilirliğinin kesme kuvvetleri ve yüzey pürüzlülüğü açısından değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MAKİNE EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2001

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YÜCEL AŞKUN

Danışman: ULVİ ŞEKER

Özet:

ÖSTEMPERLENMİŞ KÜRESEL GRAFİTLİ DÖKME DEMİRLERİN İŞLENEBİLİRLİĞİNİN KESME KUVVETLERİ VE YÜZEY PÜRÜZLÜLÜĞÜ AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ (Yüksek Lisans Tezi) Yücel AŞKUN GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Temmuz 2001 ÖZET Mekanik özellikleri; diğer dökme demirlerden daha iyi olan küresel grafitli dökme demirlere (KGDD) uygulanan östemperleme ısıl işlemi ile bu mekanik özellikler daha da iyileştirilmektedir. Bu tür küresel grafitti dökme demirler, östemperlenmiş küresel grafitli dökme demirler (ÖKGDD) olarak isimlendirilir. KGDD'lerin işlenebilirliği diğer dökme demirlere göre nispeten düşük olmakla beraber aynı dayanım özelliklerine sahip çelik malzemeler ile karşılaştırıldığında, daha iyi işlenebilirlik özellikleri sergiler. Bu araştırmada, temel alaşım elementi miktarları literatürde belirtilen sınırlar içinde tutularak Cu ve Ni'in, değişik oranlarda, birlikte ilavesi ile farklı östemperleme sürelerinde elde edilen mikro yapılara bağlı, mekanik özellikleri belirlenmiş numuneler üzerinde talaş kaldırma deneyleri uygulanarak işlenebilirlik parametrelerinden kesme kuvvetleri ve yüzey pürüzlülüğü kriterlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Altı farklı kimyasal bileşime sahip numunelere, 900°C'de 90 dakika östenitlemeden sonra, 370°C'de 60, 90, 180 ve 200 dakika süreyle tuz banyosunda östemperleme ısıl işlemi uygulanmıştır. Bu numuneler üzerinde, ISO 3685 'e uygun olarak uygulanan talaş kaldırmaişlemleri sonucunda, elde edilen bulgular değerlendirilmiştir. Dökülmüş haldeki numuneler ile karşılaştırdığında, östemperleme ısıl işlemi ile yüzey pürüzlülüğünde çok önemli iyileşmeler gözlenmiş, farklı numunelerin ihtiyaç gösterdiği kesme kuvvetlerindeki değişim % 20 civarında kalmıştır. Her iki kriter açısından da en iyi sonuçlar, 60 dakika süreyle östemperleme işlemi uygulanmış % 0.7 Ni ve % 0.7 Cu ihtiva eden numunelerden alınmıştır. Bilim Kodu Anahtar Kelime Sayfa Adedi Tez Yöneticisi : 626.12.01 :östemperlenmiş küresel grafitli dökme demir (ÖKGDD), işlenebilirlik, kesme kuvvetleri, yüzey pürüzlülüğü :112 : Doç. Dr. Ulvi ŞEKER