Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Çağla AYER
Danışman: Adviye Gülçin Sağdıçoğlu Celep
Özet:
Bu araştırma laktasyon döneminde beslenme, olgun anne sütü mikrobiyotası, bisfenol A (BPA) ve nonilfenol (NP) düzeylerinin bebeklerin bağırsak mikrobiyotasına etkisini belirlemek amacıyla planlanmıştır. Anne-bebek çiftlerinin (n=35) tanımlayıcı özellikleri, beslenme alışkanlıkları, besin tüketim kayıtları sorgulanmış, bazı antropometrik ölçümleri, anne sütü ve bebek gaita örnekleri alınmıştır. Anne sütü BPA ve NP düzeyleri sıvı kromatografi tandem kütle spektrometresi ile, anne sütü ve bebek bağırsak mikrobiyotası kompozisyonu 16S rRNA (ribozomal Ribo Nükleik Asit) gen dizileme analizi ile belirlenmiştir. Ortalama BPA ve NP düzeyleri sırasıyla 0,49±0,10 ng/mL, 3,08±1,82 ng/mL’dir. BPA ile annenin folat alımı, tereyağ, margarin, tahıl tüketimi, NP ile E vitamini alımı, toplam yağ, bitkisel sıvı yağ tüketimi ilişkilidir. Anne sütü ve bebek bağırsak mikrobiyota bileşiminde Proteobacteria, Firmicutes, Actinobacteriota, Bacteriodata belirlenen baskın filumlardır. Anne sütü ve bebek bağırsak mikrobiyotası arasında Actinobacteriota, Campilobacterota yüksek korelasyon göstermiştir. Laktasyon döneminde beslenme ile anne sütü ve bebek bağırsak mikrobiyotası arasında çeşitli ilişkiler belirlenmiştir. Anne sütü mikrobiyotası ile Planctomycetota, Myxococcota, Firmicutes filumları, bebek bağırsak mikrobiyotası ile Acidobacteriota, Desulfobacterota filumları ve Gemmatimonadetes sınıfı yüksek derecede ilişkilidir. BPA ile anne sütü mikrobiyotasındaki Actinobacteriota, bebek bağırsak mikrobiyotasındaki Campilobacterota, Patescibacteria filumları, NP ile anne sütü mikrobiyotasındaki Chloroflexi filumu ilişkilidir. Sonuç olarak, laktasyon döneminde beslenme, anne sütünün içeriğine etki ederek hem mikrobiyotasını hem de BPA, NP gibi çevresel kirleticilerin düzeyini etkilemektedir. Laktasyon döneminde beslenme, anne sütünü şekillendirerek bebek bağırsak mikrobiyotasını belirlemektedir. Anne sütünün bebeklerin beslenmesinde vazgeçilemez bir besin olduğu bir kez daha gösterilmiştir. Bu çalışma laktasyon döneminde beslenme, anne sütü mikrobiyotası, BPA ve NP düzeyleri ile bebek bağırsak mikrobiyotasının ilişkisini birlikte değerlendiren ilk çalışmadır.
Anahtar Kelimeler : Anne sütü, Bebek, Bisfenol A, Mikrobiyota, Nonilfenol